Streszczenie: Robotyzacja zastępuje ludzi także w bardziej złożonych zadaniach, jak rehabilitacja czy dostawy. Obawy o utratę miejsc pracy można łagodzić, włączając do dyskusji czwarty wymiar – różnorodność. Ludzie, dzięki odmiennym doświadczeniom, kreatywności i intuicji, wnoszą unikalną wartość w procesy, których roboty nie są w stanie w pełni zastąpić. Wykorzystanie podejścia DEI (diversity, equity, inclusion) pozwala firmom lepiej integrować pracę ludzi i maszyn, podkreślając znaczenie talentów i kompetencji ludzkich. Kluczowe działania obejmują badania DEI, analizę danych o pracownikach i wyznaczanie mierzalnych celów, które zapewniają harmonijne współdziałanie człowieka i technologii.
Roboty od dawna są uznawane za idealne rozwiązanie do przejęcia najbardziej “brudnych”, nudnych i niebezpiecznych zadań w społeczeństwie, od robotów odkurzających (brudnych) po roboty produkcyjne (nudne) i roboty wojskowe (niebezpieczne). Wszystkie te role były oczywiście kiedyś wykonywane przez ludzi, a osoby pełniące te funkcje będą nadal zastępowane przez roboty.
Ale nie będą one jedyne: zadania, które klasycznie nie mieszczą się w kategorii „trzech D” (dirty, dull, and dangerous) — brudne, nudne i niebezpieczne — są również postrzegane jako możliwości dla robotów pracujących. Wiele ról jest obecnie na nowo definiowanych i przekształcanych, a technologia zastępuje siłę ludzkich mięśni. Obejmują one stanowiska w dziedzinie rehabilitacji (zastąpienie pracy fizycznej fizjoterapeutów przez noszone egzoszkielety mechaniczne) oraz w dziedzinie dostaw paczek (zastąpienie kierowców przez drony i samojeżdżące samochody). Te zmiany w zatrudnieniu, polegające na zastępowaniu ludzi robotami, powodują, że wiele osób martwi się o swoje miejsca pracy. Nic więc dziwnego, że toczy się wiele dyskusji na temat tego, jak robotyka i sztuczna inteligencja wpłyną na przyszłość pracy i role jeszcze większej liczby ludzi.
Jednym ze sposobów, w jaki firmy mogą odpowiedzieć na obawy dotyczące bezpieczeństwa zatrudnienia w erze robotów, jest rozszerzenie dyskusji na temat robotyzacji z trzech D do czterech D — poprzez rozmowę o różnorodności (diversity).
Co różnorodność ma wspólnego z robotyką i przyszłością pracy? Badania od dawna pokazują, że kiedy ludzie i roboty współpracują, mogą uzupełniać się nawzajem, co prowadzi do usprawnienia zadań. Podczas gdy pierwsze trzy D dostarczają argumentów za zastąpieniem ludzi przez roboty, czwarte D, czyli różnorodność, dostarcza argumentów za pozostawieniem ludzi w wielu procesach pracy.
Roboty i sztuczna inteligencja będą nadal redefiniować sposób i rodzaj wykonywanej pracy, a bardziej zaawansowane zadania poznawcze, które kiedyś wymagały specjalistycznej wiedzy ludzkiej, takie jak księgowość finansowa lub podstawowe programowanie, mogą zostać przejęte przez maszyny. Jednak my, ludzie, dzięki naszej różnorodności doświadczeń, wykształcenia i spostrzegawczości, nadal będziemy mogli specjalizować się w zadaniach, które są unikalnie określone przez nasze ludzkie możliwości.
Zastosowanie modelu DEI w celu podkreślenia znaczenia człowieka
Wprowadzenie różnorodności jako czynnika wpływającego na interakcje między robotami a ludźmi w miejscu pracy w oczywisty sposób przywodzi na myśl koncepcję DEI (diversity, equity, and inclusion), czyli różnorodność, równość i integracja, która ostatnio znalazła się w centrum uwagi w kwestiach dotyczących relacji międzyludzkich w miejscu pracy. Nie jest to przypadek: istnieje podobieństwo między wartością różnorodności w obu tych obszarach.
Kiedy organizacje opisują, dlaczego różnorodność ma znaczenie w kontekście relacji międzyludzkich, nawet jeśli patrzy się na to wyłącznie z perspektywy biznesowej, zazwyczaj omawiają, w jaki sposób połączenie różnych perspektyw zróżnicowanej grupy ludzi prowadzi do lepszych wyników, lepszych produktów i lepszych usług. Dlaczego miałoby być inaczej w przypadku robotyki?
Wyzwaniem dla firm jest ustalenie, jak najlepiej zintegrować różnorodność ludzką z robotyką, aby zwiększyć znaczenie pracowników ludzkich. Aby to osiągnąć, organizacje mogą skorzystać z porad ekspertów DEI:
Krok 1: Przeprowadź badania dotyczące różnorodności, równości i integracji (DEI).
W których obszarach Twoich procesów różnorodność ludzka ma znaczenie? Na podstawie rygorystycznej oceny aktualnego stanu organizacji należy ustalić priorytety dotyczące integracji potencjalnych korzyści płynących z robotyki z bogactwem ludzkich talentów. Zidentyfikuj specjalne umiejętności, intuicyjne zrozumienie i zdolności rozwiązywania problemów, które posiadają wyłącznie Twoi pracownicy.
Na przykład rozwiązywanie nowych problemów technicznych podczas początkowej fazy beta nowego produktu wymaga cierpliwości, kreatywnego myślenia i umiejętności radzenia sobie z frustracją klienta. Rozwiązywanie tego samego problemu technicznego po n-tej skardze, choćby od innego klienta, staje się dość powtarzalne. W tym momencie nie należy nadal angażować zasobów ludzkich do zadania, które nadaje się do wykonania przez roboty.
Krok 2: Przeanalizuj swoje dane.
Różnorodność koncentruje się na zapewnieniu, że skład Twoich pracowników odzwierciedla szeroki wachlarz doświadczeń życiowych. Przyjrzyj się, w czym obecnie są dobrzy Twoi różnorodni pracownicy, jakie nowe umiejętności starają się zdobyć i jakie wyniki chcą osiągnąć. Wykorzystaj swoją wiedzę na temat tego, w jaki sposób ludzie i roboty obecnie przyczyniają się do realizacji zadań, aby zastanowić się, jak w przyszłości praca będzie wykonywana w sposób oparty na współpracy. „Integracja” w tej sferze działalności nie polega na dopasowywaniu ludzi do schematu robotycznego w oparciu o ich umiejętności. Polega raczej na rozszerzaniu tego schematu, aby uwzględnić kompetencje ludzkie.
Krok 3: Wyznacz mierzalne cele.
Zdefiniuj, jak wygląda sukces, zarówno pod względem zasobów ludzkich, jak i wyników pracy. Podobnie jak większość firm, które obecnie raportują swoje działania w zakresie różnorodności w odniesieniu do talentów swoich pracowników, ustalając jednocześnie wskaźniki do pomiaru docelowego wzrostu. To samo można zrobić, myśląc o różnorodności ludzkiej. Jakie rodzaje i odsetki stanowisk są obsadzane przez ludzi, a jakie przez roboty? Czy pracownicy są zadowoleni ze swoich obecnych ról w firmie? Jaki jest wskaźnik odejść pracowników i czy niektóre grupy zawodowe lub demograficzne charakteryzują się większą rotacją niż inne? Co najważniejsze, weź na siebie odpowiedzialność. Szczególnie poprzez ustalenie zachęt dla kadry zarządzającej związanych z równym włączeniem pracowników w okresie inwazji robotów.
