Dołącz do grona liderów, którzy chcą więcej
BIZNES I TECHNOLOGIE

Co Polacy kupują w sieci

1 kwietnia 2019 9 min czytania
Wojciech Bogdan
Marcin Nowakowski
Zdjęcie Jakub Stefański - Partner lokalny w firmie McKinsey & Company
Jakub Stefański
Co Polacy kupują w sieci

Streszczenie: BrakOdpowiedziDlaURL

Pokaż więcej

Walka o klienta w sektorze dóbr konsumpcyjnych (1) jest dziś intensywna i zróżnicowana jak nigdy dotąd. Detaliści rywalizują z przedsiębiorstwami, które do niedawna były ich dostawcami, a obecnie sprzedają swoje produkty online. Firmy produkujące towary konsumpcyjne coraz częściej konkurują z markami własnymi sieci handlowych. Z kolei zarówno detaliści, jak i producenci towarów konsumpcyjnych muszą sprostać konkurencji w postaci sklepów internetowych, które oferują szeroką gamę produktów, pozytywne doświadczenie zakupowe, personalizację, szybką dostawę. Jak w tej sytuacji odnajduje się polski klient?

W ubiegłym roku zakupy towarów konsumpcyjnych w Polsce dokonywane za pośrednictwem internetu w porównaniu z zakupami w sklepach stacjonarnych stanowiły zaledwie 2,3% łącznej wartości rynku detalicznego dla tych produktów. Podobna sytuacja jest w Niemczech, jednak już w Chinach i Wielkiej Brytanii online kupuje się dużo więcej. W Wielkiej Brytanii zakupy spożywcze online zostały wprowadzone przez lokalne supermarkety (np. Tesco, ASDA, Sainsbury’s) w 2009 roku, na tym rynku są również obecni gracze tacy jak Amazon i Ocado, co doprowadziło do szybkiego rozwoju e‑commerce. W Polsce, porównaniu z Wielką Brytanią i Niemcami, inna jest również struktura koszyka zakupów. Dokonując zakupów towarów konsumpcyjnych w internecie, Polacy najczęściej wybierają towary trwałe, przede wszystkim artykuły dla zdrowia i urody.

Udział sprzedaży internetowej w całkowitej sprzedaży towarów konsumpcyjnychIndeks górny 1 (w %)

Popularność e‑handlu

Rośnie odsetek cyfrowych Polaków (osób w wieku 15–64 lata, które korzystają z internetu – badanie McKinsey & Company Cyfrowi Polacy – e‑rewolucja przyśpiesza), dla których internet stał się główną częścią życia. 64% z nich robi jak najwięcej rzeczy w sieci, co oznacza wzrost o 15 p.p. w stosunku do 2016 roku. Skłonność do rozszerzania wybranych sfer życia codziennego o rozwiązania cyfrowe znajduje odzwierciedlenie również w zakupach dóbr konsumpcyjnych. Pomiędzy rokiem 2016 a 2018 udział osób, które dokonują zakupu w internecie, wzrósł o 14 p.p., z 11% do 25%. Oba trendy dotyczą wszystkich grup wiekowych.

Odkryj zarządzanie sprzedażą na nowo »

Cyfrowi Polacy chętniej decydują się na zakup w internecie dóbr konsumpcyjnych o dłuższej trwałości (artykuły dla zdrowia i urody, chemia gospodarcza, leki bez recepty, suplementy diety i odżywki) niż artykułów spożywczych. 38% Polaków obecnych w przestrzeni cyfrowej w ciągu ostatniego pół roku dokonało zakupu kosmetyków i produktów do pielęgnacji ciała. Podobny poziom sprzedaży odnotowały cieszące się dużą popularnością artykuły wyposażenia wnętrz oraz odzież (ich zakupu dokonało odpowiednio 30% i 48% cyfrowych Polaków). Podobnie niemal co trzeci cyfrowy Polak kupował środki czyszczące online. W obu wspomnianych kategoriach pomiędzy rokiem 2016 a 2018 udział Polaków, którzy dokonali zakupu w internecie, wzrósł o 24–25 p.p. Jednocześnie rośnie odsetek Polaków kupujących online artykuły spożywcze, jednak wzrost wykorzystania kanału online w tej kategorii jest dużo mniejszy i wyniósł tylko 5 p.p.

Udział kategorii produktowych w internetowej sprzedaży towarów konsumpcyjnych (w %)

Wygodne zakupy

Tradycyjnie sprzedaż towarów konsumpcyjnych w internecie opierała się na niskich cenach i możliwości zakupu dużych ilości towaru. Obecnie ponad połowa Polaków przy podejmowaniu decyzji o zakupach online kieruje się poziomem cen, oszczędnością czasu i wygodą. Znaczenie poszczególnych czynników różni się jednak pomiędzy grupami wiekowymi. Polacy powyżej 45. roku życia wskazują niższe ceny i promocje jako powód zakupów w internecie 1,5–2 razy częściej niż oszczędność czasu i wygodę, natomiast w przypadku konsumentów w wieku 35–44 lata różnice te są niewielkie. Warto zauważyć, że wśród najmłodszej wiekowo grupy oszczędność czasu i szybkość zakupów są ważniejsze od niskich cen.

Cyfrowi Polacy chętniej decydują się na zakup w internecie dóbr konsumpcyjnych o dłuższej trwałości niż artykułów spożywczych.

W odpowiedzi na zmieniające się preferencje konsumentów rośnie dostępność artykułów spożywczych online oferowanych przez lokalnych graczy. Bardzo szybko na ten trend odpowiedział Amazon Prime, znany z usługi „click and deliver”, który wdrożył usługę Prime Pantry. Pozwala ona członkom Amazon Prime kupować w internecie artykuły spożywcze i produkty gospodarstwa domowego oraz odbierać je w domu następnego dnia. Amazon eksperymentuje również z usługą Prime Now, która pozwala dostarczać towary konsumpcyjne w ciągu dwóch godzin w obrębie danego miasta. Z kolei cyfrowy asystent Alexa umożliwia zamawianie towarów konsumpcyjnych za pomocą głosu.

44% Polaków korzysta z telefonu lub smartfona na różnych etapach zakupów internetowych (zobacz ramkę Jakich urządzeń używają Polacy do internetowych zakupów). Wykorzystanie technologii mobilnych nie jest jednolite dla wszystkich grup wiekowych. Polacy powyżej 45. roku życia zakupów internetowych dokonują na ogół za pośrednictwem komputerów stacjonarnych lub laptopów; tylko co czwarty ankietowany używa smartfona. Tymczasem najmłodsi respondenci korzystają zarówno z technologii mobilnych, jak i stacjonarnych.

Jakich urządzeń używają Polacy do internetowych zakupów (w %)

Jak dotrzeć do cyfrowych Polaków

Obserwowane zmiany w sprzedaży towarów konsumpcyjnych w internecie wymagają od producentów zmian w sposobie współpracy ze sprzedawcami detalicznymi oraz komunikowania się z klientem. Badania przeprowadzone przez McKinseya pozwalają wskazać cechy przedsiębiorstw, które odniosły sukces w sprzedaży wielokanałowej. Należy do nich intensywna współpraca pomiędzy zespołami reprezentującymi różne funkcje w celu szybkiej odpowiedzi na poparte analizami zmiany w zachowaniach konsumentów (np. szybkiego wprowadzania na rynek nowych, trendowych produktów). Strategia ta wymaga z kolei wsparcia sieci, łańcucha dostaw i procesów, które pozwalają organizacji na szybkie testowanie, naukę i dostosowywanie się do zmian zachodzących na rynku. Aby zapewnić firmie silną pozycję w handlu internetowym, należy:

Określić strategię kanału sprzedaży, obejmującą ocenę obszarów i miejsc obecności w kanale online (m.in. przez odpowiedni dobór partnerów handlowych). Należy ustalić, które towary i usługi chcemy oferować w internecie, a które we własnych sklepach stacjonarnych lub w sprzedaży detalicznej. Strategia musi być wyraźnie podzielona na segmenty z definicjami dla każdego kanału, grupy klientów, kategorii produktu i lokalizacji. Aby sprostać temu zadaniu, należy dobrze poznać preferencje klientów, ich nawyki oraz motywacje.

Zakupy dóbr konsumpcyjnych w internecie

Procent Polaków, którzy dokonali zakupu w danej kategorii w ciągu ostatnich sześciu miesięcy

Zautomatyzować proces gromadzenia danych z różnych źródeł i korzystania z zaawansowanych narzędzi analitycznych. Analityka danych służy generowaniu precyzyjnych informacji o klientach oraz wspieraniu sprzedawców detalicznych obecnych w przestrzeni online zaleceniami co do działań marketingowych (podobnie jak ma to miejsce przy wspieraniu inicjatyw handlowych w sklepach tradycyjnych).

Zintegrować podejmowanie decyzji dotyczących cen, promocji i asortymentu w ramach kanałów tradycyjnych i cyfrowych. Aby podejmować decyzje biznesowe, które są wartościowe dla całego przedsiębiorstwa, a nie tylko dla poszczególnych części, należy postrzegać swoją firmę jako integralną całość. Osiągnięcie tego celu wymaga tworzenia interdyscyplinarnych zespołów (obejmujących np. marketing, obsługę klienta, finansowanie łańcucha dostaw, operacje sklepu stacjonarnego, planowanie strategiczne, IT). Zespoły te należy powołać wraz z rozpoczęciem sprzedaży w internecie i umożliwić im podejmowanie szybkich decyzji.

Cyfryzacja szybko zbliża się do punktu zwrotnego, w którym najbardziej efektywne przedsiębiorstwa na długo staną się liderami sektora.

Inwestować w rozwój nowych umiejętności, odpowiednich dla sprzedaży internetowej, oraz bardziej zaawansowanych praktyk obejmujących dostosowywanie asortymentu, odpowiednią prezentację produktów i promocje w kanale online.

Często modyfikować asortyment poprzez mikrosegmentację uwzględniającą zróżnicowanie pomiędzy kanałami sprzedaży oraz możliwości wykorzystania internetu do mikrotestowania innowacji produktowych i wykrywania nowych trendów konsumenckich.

Korzystać z nowych technologii mobilnych, takich jak spersonalizowane rekomendacje bazujące na zaawansowanej analityce preferencji konsumentów.

Handel towarami konsumpcyjnymi coraz częściej odbywa się za pośrednictwem internetu. W kategorii towarów konsumpcyjnych cyfryzacja szybko zbliża się do punktu zwrotnego, w którym najbardziej efektywne przedsiębiorstwa na długo staną się liderami sektora. Producenci towarów konsumpcyjnych mają szansę na rentowny rozwój w przestrzeni online, muszą jednak zdać egzamin z kilku przedmiotów: szybkiego dostosowania się do zmieniających się oczekiwań klientów, zrozumienia dynamiki poszczególnych kategorii w internecie oraz współpracy z odpowiednimi partnerami handlowymi i najlepszym eksponowaniem towarów w sklepach internetowych.

(1) Za dobra konsumpcyjne uznajemy produkty szybko rotujące, w tym artykuły spożywcze, kosmetyki, środki piorące, myjące i czyszczące oraz leki bez recepty, suplementy diety i odżywki.

O autorach
Tematy

Może Cię zainteresować

Zdefiniuj na nowo, czym jest „profesjonalizm”

To, co stanowi profesjonalizm, różni się w zależności od organizacji, ale najczęściej standaryzuje lub opisuje właściwe zachowania w miejscu pracy. Najskuteczniejsze normy zawodowe są sprawiedliwe, dobrze zdefiniowane i zniechęcają do negatywnych zachowań, jednocześnie wspierając spójność zespołu. Liderzy mogą zainicjować systematyczny przegląd podejścia swojej organizacji do profesjonalizmu poprzez pięcioetapowy proces, w którym aktywnie definiują normy i oczekiwania, które doprowadzą ich wyjątkową organizację do sukcesu.

Cyfryzacja w firmie Pfizer: trudność nie tkwi w technologii

Odkryj, jak firma Pfizer przełamała niemal 20 lat technologicznej stagnacji, skutecznie wdrażając cyfrowe systemy MES i EBR w swoich fabrykach na całym świecie. Najnowsze studium przypadku pokazuje, że kluczem do udanej transformacji produkcji i otwarcia drzwi dla sztucznej inteligencji nie były same systemy informatyczne, ale gruntowna zmiana w relacjach, budowanie zaufania między zespołami oraz elastyczność w zarządzaniu procesami operacyjnymi.

Premium
Jak liderzy mogą przezwyciężać wewnętrzne ograniczenia

Wewnętrzne rozparcie pomiędzy empatią a dążeniem do wyników to nie tylko dylemat menedżerski – to głęboki konflikt różnych części naszej psychiki. Współczesna psychologia biznesu coraz częściej sięga po twarde dowody z obszaru psychoterapii, aby pomagać menedżerom w wychodzeniu z decyzyjnego impasu. Poznaj System Wewnętrznej Rodziny (IFS) – nowoczesny i oparty na dowodach model, który pozwala liderom spojrzeć na swój umysł jak na wielowymiarowy system. Dowiedz się, jak poprzez uświadomienie sobie wewnętrznych głosów i aktywację energii centralnej Jaźni (zasada „8 C”) zyskać wewnętrzny spokój, odwagę i klarowność niezbędne do zarządzania zespołem w kryzysowych sytuacjach.

Premium
Czy klienci znajdą dziś twoją markę? Strategie dla wyszukiwania opartego na AI

ChatGPT, Perplexity i funkcja AI Overview w wyszukiwarce na zawsze zmieniają sposób, w jaki klienci szukają informacji. Jeśli Twoja strategia online wciąż opiera się wyłącznie na tradycyjnym SEO, Twoja marka ryzykuje całkowite zniknięcie z cyfrowego radaru – i to niezależnie od wielkości dotychczasowych budżetów. Dowiedz się, czym jest Information Search Marketing (ISM) oraz na czym polega optymalizacja pod wyszukiwarki generatywne (GEO). Przeczytaj artykuł i poznaj 5 filarów, które pomogą Ci odzyskać widoczność oraz zbudować przewagę konkurencyjną w erze wyszukiwania bez kliknięć (zero-click search).

Premium
Poddaj się audytowi i wyciągnij więcej z GenAI

Najlepsze rezultaty z wykorzystania sztucznej inteligencji osiągają nie ci, którzy posiadają najbardziej zaawansowane kompetencje techniczne, lecz profesjonaliści wykazujący się największą dyscypliną procesową. Kluczem do przejścia od zwykłego generowania treści do tworzenia unikalnej wartości biznesowej jest metapoznanie – czyli świadome myślenie o własnym sposobie myślenia i instrukcjach dawanych maszynie. Poznaj zwalidowane badaniami MIT ramy oparte na pięciu celach: przygotowaniu, doskonaleniu, weryfikacji, nadawaniu własnego charakteru oraz systematyzacji. Dowiedz się, jak wdrożyć prosty audyt sesji z GenAI i zamienić jednorazowe interakcje w powtarzalne, strategiczne zasoby organizacji.

Premium
Najlepsi klienci do analizy podczas ekspansji na nowy rynek

Ekspansja na nowe rynki to dla każdej innowacyjnej firmy prawdziwa chwila prawdy. Wielu liderów zakłada, że kluczem do udanego skalowania jest wyłącznie doskonały produkt lub dopracowana strategia marketingowa. Tymczasem badania przeprowadzone na ponad tysiącu globalnych start-upów dowodzą, że o sukcesie decyduje znacznie wcześniejszy wybór: selekcja pierwszych użytkowników (early adopters). Czy bezpieczniej jest testować produkt na dobrze znanym, lokalnym podwórku, czy od razu rzucić się na głęboką wodę i czerpać wiedzę z rynków zagranicznych? Poznaj strategiczny dylemat między czytelnością a transferowalnością informacji zwrotnej i wykorzystaj 4-krokowy model decyzyjny, aby uniknąć kosztownego falstartu.

Premium
Jak pogodzić efektywność z odpornością operacyjną

Systemy nastawione wyłącznie na maksymalną efektywność – pozbawione buforów i rezerw – okazują się niezwykle kruche w obliczu najmniejszych zakłóceń. Tradycyjne podejście każe menedżerom wybierać między redukcją kosztów a bezpieczeństwem procesów. Analiza milionów operacji pokazuje jednak, że to fałszywy dylemat. Przeczytaj, jak za pomocą trzech strategicznych kroków – przedefiniowania wskaźników KPI, porzucenia zunifikowanych modeli na rzecz elastycznego alokowania zasobów oraz świadomego kształtowania oferty – zaprojektować system, w którym wysoka wydajność idzie w parze z niewzruszoną odpornością na kryzysy.

Jak ABB zamyka lukę kompetencyjną dzięki nowej architekturze rozwoju młodych talentów

Brak specjalistów nie musi być największym problemem firmy. ABB udowadnia, że inwestując w młode talenty na każdym etapie edukacji, można stworzyć stabilny dopływ kompetencji i innowacji. O tym, dlaczego mentoring jest ważniejszy od krótkich staży i jak budować talent pipeline na lata, opowiada Przemysław Zakrzewski.

AI oferuje Europie Środkowej wielką szansę. Kto pierwszy, ten lepszy

Sztuczna inteligencja może uwolnić od 280 do 700 mld euro wartości rocznie w Europie Środkowej – nawet 15 proc. obrotu netto regionu. Polska ma największy pojedynczy potencjał: ok. 105 mld euro do 2030 roku z samej automatyzacji. Najnowszy raport QuantumBlack, AI by McKinsey pokazuje, że największa wartość leży nie w biurze, lecz w operacjach – i że okno na działanie nie pozostanie otwarte długo.

Klient w erze algorytmów. Jak dzięki AI dotrzeć do klienta i go zrozumieć

Złota era klasycznego marketingu 4P odchodzi do lamusa. Dziś to algorytmy i duże modele językowe decydują o tym, czy klient w ogóle dowie się o istnieniu Twojej firmy. Jak nie zniknąć z radaru konsumenta, mądrze badać jego potrzeby i skutecznie przeprowadzić transformację cyfrową? Zapraszamy do lektury najnowszego numeru „MIT Sloan Management Review Polska”, będącego przewodnikiem po nowym, napędzanym przez AI krajobrazie biznesowym.

Materiał dostępny tylko dla subskrybentów

Jeszcze nie masz subskrypcji? Dołącz do grona subskrybentów i korzystaj bez ograniczeń!

Subskrybuj

Otrzymuj najważniejsze artykuły biznesowe — zapisz się do newslettera!