Dołącz do grona liderów, którzy chcą więcej
Jak widmowe scenariusze nawiedzają realizację strategii STRATEGIA Jak widmowe scenariusze nawiedzają realizację strategii

Liderzy odpowiedzialni za planowanie strategiczne często są ślepi na to, jak przyszłość może zmienić ich spojrzenie na status quo. Nastawienie oparte na planowaniu scenariuszy może pomóc im wyrwać się z tej pułapki.

Menedżerowie zaangażowani w planowanie strategiczne zazwyczaj mają podobną słabość. Koncentrują się na możliwych kierunkach działań i nie zwracają uwagi na przyszły kontekst społeczno‑ekonomiczny i środowiskowy, w którym te działania będą się rozgrywać. W ciągu 70 lat badań, praktyki i nauczania zaobserwowaliśmy, że liderzy biznesu często mają tylko jedną, ukrytą wizję przyszłości, a ich organizacje są skonfigurowane do pracy pod jej dyktando. Takie założenie zazwyczaj wynika z przyjmowanych strategii, będących zbiorem niekwestionowanych założeń na temat przyszłości. Te zestawy domniemanych założeń nazywamy widmowymi scenariuszami. Ponieważ są one niewidoczne dla innych, mogą powracać, by – niczym duchy – prześladować kadrę kierowniczą i firmy w nieoczekiwany i niepożądany sposób.

U podstaw każdego widmowego scenariusza leżą pewne ukryte założenia, które liderzy projektują na przyszłość, nie zastanawiając się, czy one mogą się zmienić. Czy wiesz, w jaki sposób dramatyczne zmiany klimatyczne wpływają na usługi kolejowe w Wielkiej Brytanii? W lipcu 2022 roku po raz pierwszy odnotowano tam temperaturę powyżej 40 stopni Celsjusza. Te upały rozgrzały szyny do ponad 62°C, powodując ich wygięcie. W rezultacie odwołano wiele kursów pociągów, a prędkość na innych trasach została spowolniona do 100 kilometrów na godzinę. Tory kolejowe zaprojektowano z myślą o przyszłości, w której temperatura powietrza nie przekraczała 27°C. Krótko mówiąc, brytyjską sieć kolejową zbudowano tak, aby działała nie w okolicznościach, w jakich faktycznie znalazła się w 2022 roku, tylko wedle założenia, że historyczne trendy klimatyczne pozostaną niezmienione.

Zbuduj zespół zarządzający odpowiedni do swojej strategii STRATEGIA Zbuduj zespół zarządzający odpowiedni do swojej strategii

Liderzy firm mogą podnieść efektywność swojego zespołu zarządzającego, umiejętnie balansując między wykorzystywaniem chęci do rywalizacji pomiędzy jego członkami a wspieraniem współpracy między nimi.

Działaj dzisiaj, ale myśl o tym, co będzie za kilka lat Przełomowe innowacje Działaj dzisiaj, ale myśl o tym, co będzie za kilka lat

Sztuczna inteligencja to technologia stosowana od wielu lat, jednak przełom w jej popularności nastąpił dopiero w listopadzie 2022 roku, gdy OpenAI udostępniła w sieci swój rewolucyjny model ChatGPT. Te firmy, które dostrzegły w tym szansę i uczą się wykorzystywać generatywną sztuczną inteligencję w swoim biznesie, mogą osiągnąć przewagę konkurencyjną i istotnie poprawić swoje wyniki.

Algorytmy sztucznej inteligencji (AI) od lat stanowią obszar zainteresowania firm z najróżniejszych branż, nie tylko technologicznych. Spektrum ich zastosowań jest bardzo szerokie. Obejmuje optymalizację i automatyzację procesów w wielu obszarach działania przedsiębiorstwa – od obsługi klienta, przez wewnętrzne operacje, aż do utrzymania maszyn czy bardziej precyzyjną analitykę, symulacje i prognozowanie. Skokowy wzrost popularno‑ści AI nastąpił jednak dopiero w ostatnich 12 miesiącach na fali zainteresowania modelem ChatGPT, stworzo‑nym przez OpenAI, który przekonał wszystkich uczestników rynku, że technologia ta będzie kluczowa dla suk‑cesu zarówno pojedynczych firm, jak i całych gospodarek.

Jakie są trzy główne pułapki reinwencji? INNOWACJE Trzy pułapki utrudniające wynalezienie się na nowo

Tożsamość organizacyjna, architektura biznesu oraz wewnętrzne modele współpracy mogą być zarówno atutami, jak i przeszkodami w dążeniu do rozwoju w nowych sektorach.

9 stycznia 2007 roku Steve Jobs wszedł na scenę podczas konferencji Macworld w San Francisco i ogłosił: „Dziś Apple deklaruje, że wymyśli telefon na nowo”. Obiecał, że pierwsza generacja iPhone’a trafi do sprzedaży w ciągu zaledwie sześciu miesięcy. Prototyp, który trzymał w dłoni, był jednak daleki od ukończenia. Zespół Jobsa wciąż pracował nad stworzeniem bardziej trwałego ekranu dotykowego. Choć szkło było rozważane jako jedna z kilku możliwości, Apple nie znalazł dotąd materiału, który nie pękałby przy upadku telefonu.

Zaraz po prezentacji Jobs zadzwonił do Wendella Weeksa, dyrektora zarządzającego firmy Corning, która w przeszłości współpracowała z Thomasem Edisonem przy tworzeniu szklanych obudów do pierwszych żarówek. Jobs dał Weeksowi zaledwie kilka dni na podjęcie decyzji, czy Corning podejmie z Apple’em współpracę nad opracowaniem trwałego szklanego ekranu dotykowego. Dla Weeksa takie zobowiązanie oznaczałoby konieczność przekierowania ogromnych zasobów i 300 pracowników z dobrze prosperującego działu LCD, który zapewniał firmie bardzo potrzebny przepływ gotówki.

Najnowsze w: STRATEGIA
Premium
Dlaczego przejrzysta strategia ma znaczenie w erze cyfrowej

Technologie cyfrowe i AI znoszą bariery geograficzne, ale bez odpowiedniej strategii mogą pogłębiać nierówności w biznesie. Zobacz, jak uniknąć pułapki skalowania w globalnym świecie.

Premium
Podnieś swoje kompetencje w zarządzaniu kryzysowym

Dlaczego jedne organizacje wychodzą z kryzysów silniejsze, a inne pogrążają się w chaosie? Odpowiedź nie tkwi w szczęściu ani intuicji liderów, lecz w siedmiu kompetencjach, które można rozwijać jeszcze zanim pojawi się zagrożenie.

Premium
Jak skalować rozwiązania przemysłowe oparte na wartości

Dlaczego firmy potrafią stworzyć innowacyjne rozwiązanie dla jednego klienta, ale nie umieją sprzedawać go setkom kolejnych? Problem rzadko leży w technologii. Znacznie częściej przeszkodą okazuje się brak kompetencji potrzebnych do skutecznego skalowania sprzedaży opartej na wartości.

Premium
Czy klienci znajdą dziś twoją markę? Strategie dla wyszukiwania opartego na AI

ChatGPT, Perplexity i funkcja AI Overview w wyszukiwarce na zawsze zmieniają sposób, w jaki klienci szukają informacji. Jeśli Twoja strategia online wciąż opiera się wyłącznie na tradycyjnym SEO, Twoja marka ryzykuje całkowite zniknięcie z cyfrowego radaru – i to niezależnie od wielkości dotychczasowych budżetów. Dowiedz się, czym jest Information Search Marketing (ISM) oraz na czym polega optymalizacja pod wyszukiwarki generatywne (GEO). Przeczytaj artykuł i poznaj 5 filarów, które pomogą Ci odzyskać widoczność oraz zbudować przewagę konkurencyjną w erze wyszukiwania bez kliknięć (zero-click search).

Premium
Najlepsi klienci do analizy podczas ekspansji na nowy rynek

Ekspansja na nowe rynki to dla każdej innowacyjnej firmy prawdziwa chwila prawdy. Wielu liderów zakłada, że kluczem do udanego skalowania jest wyłącznie doskonały produkt lub dopracowana strategia marketingowa. Tymczasem badania przeprowadzone na ponad tysiącu globalnych start-upów dowodzą, że o sukcesie decyduje znacznie wcześniejszy wybór: selekcja pierwszych użytkowników (early adopters). Czy bezpieczniej jest testować produkt na dobrze znanym, lokalnym podwórku, czy od razu rzucić się na głęboką wodę i czerpać wiedzę z rynków zagranicznych? Poznaj strategiczny dylemat między czytelnością a transferowalnością informacji zwrotnej i wykorzystaj 4-krokowy model decyzyjny, aby uniknąć kosztownego falstartu.

Premium
Jak pogodzić efektywność z odpornością operacyjną

Systemy nastawione wyłącznie na maksymalną efektywność – pozbawione buforów i rezerw – okazują się niezwykle kruche w obliczu najmniejszych zakłóceń. Tradycyjne podejście każe menedżerom wybierać między redukcją kosztów a bezpieczeństwem procesów. Analiza milionów operacji pokazuje jednak, że to fałszywy dylemat. Przeczytaj, jak za pomocą trzech strategicznych kroków – przedefiniowania wskaźników KPI, porzucenia zunifikowanych modeli na rzecz elastycznego alokowania zasobów oraz świadomego kształtowania oferty – zaprojektować system, w którym wysoka wydajność idzie w parze z niewzruszoną odpornością na kryzysy.

AI w biznesie Pułapka taniego AI. Dlaczego firma bez ludzi to biznesowy błąd?

Większość projektów AI nigdy nie trafia do produkcji. Dlaczego firmy utknęły w fazie eksperymentów i jak mogą zamienić sztuczną inteligencję w źródło realnych oszczędności oraz przewagi konkurencyjnej? O tym opowiada Udo Sglavo.

Magazyn
Premium
Jak wykorzystywać generatywną AI przy ustalaniu cen

Dziś, aby otrzymać rekomendację ceny, nie trzeba budować modelu ani zatrudniać zespołu data science. Wystarczy dobrze napisać prompt. To szansa – i nowe ryzyko – dla menedżerów odpowiedzialnych za pricing.

Więcej w: STRATEGIA
Premium
STRATEGIA

Dlaczego przejrzysta strategia ma znaczenie w erze cyfrowej

Sztuczna inteligencja i narzędzia cyfrowe mogą pogłębiać geograficzne nierówności równie łatwo, jak je niwelować – chyba że drogę wskazuje strategia. Platformy cyfrowe i generatywna sztuczna inteligencja (GenAI) obniżyły – dla firm na całym świecie – bariery w dostępie do globalnych talentów, kapitału i wiedzy, a jednocześnie umożliwiły docieranie do klientów ponad progami językowo-kulturowymi. Badania, które […]

Nataliya Landburg Wright
6 sierpnia 2026
Premium
PRZYWÓDZTWO

Podnieś swoje kompetencje w zarządzaniu kryzysowym

Firmy, które najskuteczniej ograniczają skutki kryzysów, wykształciły ponadprzeciętne kompetencje w siedmiu kluczowych obszarach zarządzania. Każdy lider chce wierzyć, że jego firma jest przygotowana na kryzys. Kiedy jednak kryzys rzeczywiście następuje, często obnaża słabości tkwiące w samym sercu organizacji. Weźmy pod uwagę linie lotnicze Southwest Airlines. Gdy w grudniu 2022 r. uderzyła burza śnieżna, firma doświadczyła […]

Rick Aalbers Killian McCarthy Arjan Groen
6 sierpnia 2026
Premium
STRATEGIA

Jak skalować rozwiązania przemysłowe oparte na wartości

Badanie producentów sprzętu przemysłowego, którzy tworzą spersonalizowane oferty oparte na wartości, pozwoliło zidentyfikować kompetencje niezbędne do skalowania tego biznesu. Sprzedaż B2B to obszar zaciętej konkurencji. Firmy oferujące innym przedsiębiorstwom drogie produkty i usługi muszą projektować rozwiązania odpowiadające specyficznym potrzebom klientów, z propozycją wartości, którą da się udowodnić. Coraz częściej oznacza to przejście na sprzedaż opartą […]

Johan Frishammar Vinit Parida
6 sierpnia 2026
Premium
MARKETING I SPRZEDAŻ

Czy klienci znajdą dziś twoją markę? Strategie dla wyszukiwania opartego na AI

Generatywna sztuczna inteligencja przekształca proces wyszukiwania tak radykalnie, że nawet liderzy rynku ryzykują utratę widoczności. Dostosuj strategie marketingu w wyszukiwarkach internetowych, aby mieć pewność, że przedsiębiorstwo i jego produkty zostaną dostrzeżone. Platformy oparte na sztucznej inteligencji wywróciły wyszukiwanie online do góry nogami już w ciągu pierwszych kilku lat swojej obecności na rynku, a przedsiębiorstwa okazały […]

Kimberly A. Whitler Michael Pettiette
4 lipca 2026
Premium
Ekspansja zagraniczna

Najlepsi klienci do analizy podczas ekspansji na nowy rynek

Czy podczas rozszerzania działalności warto najpierw zbierać wnioski produktowe od klientów z rynku macierzystego, czy od razu wejść na docelowy rynek zagraniczny? Dowiedz się, jak podjąć właściwą decyzję. Dla firm technologicznych na całym świecie ekspansja na nowy rynek to jednocześnie rytuał przejścia i chwila prawdy. Oznacza przejście od początkowych obietnic do osiągnięcia znaczącej skali – […]

Nataliya Landburg Wright
4 lipca 2026
Premium
STRATEGIA

Jak pogodzić efektywność z odpornością operacyjną

Zmiana podejścia do wskaźników efektywności i projektowania buforów pozwala ograniczać skutki zakłóceń nawet w silnie zoptymalizowanych organizacjach. Efektywność operacyjna ma fundamentalne znaczenie zarówno dla wyników finansowych, jak i satysfakcji klientów. Systemy nastawione na efektywność – oparte na minimalnych rezerwach i przestojach, napiętych harmonogramach oraz maksymalnym wykorzystaniu zasobów – pozwalają organizacjom osiągać więcej przy mniejszych nakładach. […]

Mazhar Arikan Yasin Alan Vishal Ahuja
4 lipca 2026
AI w biznesie
AI SZTUCZNA INTELIGENCJA

Pułapka taniego AI. Dlaczego firma bez ludzi to biznesowy błąd?

Organizacje na całym świecie utknęły w fazie testowania sztucznej inteligencji zwabione jej początkową dostępnością. Jak wyjść z pułapki niekończących się eksperymentów i przekuć prototypy w stabilne systemy gwarantujące zwrot z inwestycji? O nadciągającej wojnie cenowej na rynku AI, rewolucji cyfrowych bliźniaków w zarządzaniu ryzykiem oraz o tym, dlaczego nieprzemyślana automatyzacja i eliminacja ludzi z rynku […]

Paulina Kostro
1 czerwca 2026
Premium
STRATEGIA

Jak wykorzystywać generatywną AI przy ustalaniu cen

Duże modele językowe potrafią formułować zaawansowane rekomendacje dotyczące strategii cenowych. Aby jednak korzystać z nich skutecznie, użytkownicy muszą przygotowywać precyzyjne prompty i rozumieć ograniczenia tych narzędzi. W jaki sposób najnowsze osiąg­nięcia w dziedzinie generatywnej sztucznej inteligencji (GenAI) mogą zmienić sposób podejmowania decyzji cenowych? Dzięki obniżeniu barier technologicznych i finansowych narzędzia te demokratyzują dostęp do zaawansowanych […]

Maxime C. Cohen
5 maja 2026
Premium
STRATEGIA

Ukryte pułapki fuzji. Jak je wcześnie rozpoznawać

Niemal połowa wszystkich fuzji kończy się rozstaniem. Nowe, oparte na badaniach ramy analityczne pomagają liderom ocenić, które transakcje mają szansę odnieść sukces, a które z dużym prawdopodobieństwem zakończą się rozpadem. W 2015 r. firmy Kraft Foods i H.J. Heinz połączyły się w transakcji wartej 45 mld dolarów. Wspierana przez Warrena Buffetta i 3G Capital spółka […]

Henrik Cronqvist Cronqvist
5 maja 2026
Premium
STRATEGIA

Buduj przewagę konkurencyjną dzięki podejmowaniu decyzji w czasie rzeczywistym

Nie pozwól, by decyzje w twojej firmie opierały się na nieaktualnych danych. Wykorzystanie informacji w czasie rzeczywistym, większa autonomia pracowników oraz zwinne systemy mogą istotnie zwiększyć marże i efektywność organizacji. Bezprecedensowa zmienność i nasilona konkurencja stały się dziś codziennością w niemal wszystkich branżach. Choć nagłówki mediów zdominowały technologie generatywnej i agentowej sztucznej inteligencji, źródło przewagi […]

Peter Weill Elizabeth van der Berg
5 maja 2026

Otrzymuj najważniejsze artykuły biznesowe — zapisz się do newslettera!