Streszczenie: W polskim biznesie rośnie znaczenie społecznej odpowiedzialności firm, co widać w coraz większym zaangażowaniu w działania proekologiczne oraz społeczne. Organizacje, które podejmują takie inicjatywy, nie tylko pozytywnie wpływają na otoczenie, ale również odnoszą korzyści w postaci wzrostu wartości rynkowej i atrakcyjności dla inwestorów. Przykładem jest RESPECT Index, który wyróżnia spółki prowadzące zrównoważoną działalność. Inwestowanie w odpowiedzialność społeczną przynosi korzyści także firmom niezależnym od giełdy, zwłaszcza w kontekście rosnących oczekiwań ze strony interesariuszy. Podejmowanie działań z zakresu CSR może także wynikać z realizacji globalnych celów zrównoważonego rozwoju, które wpływają na strategię i działanie wielu organizacji.
Organizacje badające społeczną odpowiedzialność biznesu w Polsce nie mają wątpliwości: coraz więcej rodzimych firm stara się prowadzić swoją działalność w odpowiedzialny sposób – z troską o otoczenie i z dbałością o środowisko.
Społeczna odpowiedzialność polskich firm i podejmowane przez nie działania na rzecz zrównoważonego rozwoju mają coraz większy wpływ zarówno na ich sukces biznesowy, jak i wycenę. Dobrze pokazuje to choćby RESPECT Index, projekt Giełdy Papierów Wartościowych w Warszawie prezentujący spółki zarządzane w sposób odpowiedzialny i zrównoważony. Spółki, które się w nim znalazły, mogą być bardziej atrakcyjne dla potencjalnych inwestorów. Kryteriami oceny tych spółek są takie wyróżniki jak jakość raportowania, poziom relacji inwestorskich, ład informacyjny, a także czynniki środowiskowe (na przykład ograniczanie niekorzystnego oddziaływania na środowisko czy bioróżnorodność), czynniki społeczne (na przykład zarządzanie zasobami ludzkimi, relacje z dostawcami, dialog z interesariuszami) i czynniki ekonomiczne (na przykład kodeks postępowania, zarządzanie ryzykiem nadużyć, relacje z klientami). W grudniu 2016 roku GPW wskazała 25 spółek odpowiedzialnych społecznie. Była to najwyższa liczba w historii indeksu. W porównaniu z pierwszą publikacją z roku 2009 RESPECT Index zwiększył swoją wartość o 50%. Oceniane przez inwestorów spółki notowane na giełdzie stanowią dobry przykład, jak można angażować się w aktywności niefinansowe.
Harvard Business Review Polska to prestiżowy magazyn dla tych, którzy są głodni sukcesu. Inwestując w wiedzę harvardzką, robisz krok w dobrym kierunku.
Ale nie tylko firmom notowanym na giełdzie powinno zależeć na pozytywnym wpływie na otoczenie. Na odpowiedzialność przedsiębiorstwa zwracają uwagę wszystkie grupy interesariuszy, na czele z klientami, partnerami i inwestorami. Podejmowanie działań, które służą społeczeństwu – na przykład ograniczenie zużycia wody, troska o dobrobyt dostawców czy zarządzanie odpadami – powinno leżeć w interesie wszystkich firm, niezależnie od ich wielkości i miejsca, w którym działają.
Społeczne angażowanie się ułatwia firmom wiele odgórnych inicjatyw. Jedną z nich są uzgodnione przez przedstawicieli państw członkowskich ONZ, biznesu oraz licznych instytucji i organizacji Cele Zrównoważonego Rozwoju (SDG – Sustainable Development Goals), na które składa się 17 celów oraz 169 zadań. Państwa członkowskie zobowiązały się zrealizować je do 2030 roku. Takie odgórne inicjatywy, w które angażują się firmy, są korzystne dla różnorakich grup interesariuszy, nawet jeżeli nie uda się urzeczywistnić wszystkich ich założeń. Uruchamiają one kapitał społeczny w organizacjach, prowadzą do łączenia sił na potrzeby wykonania większego zadania, motywują do aktywności. Raport Forum Odpowiedzialnego Biznesu „Odpowiedzialny biznes w Polsce Dobre Praktyki 2016” pokazuje coraz większe zaangażowanie polskich organizacji w realizację 17 celów zrównoważonego rozwoju.
CZY ZNASZ TAJEMNICZY I NIEWIDZIALNY SKŁADNIK SUKCESU FIRMY? »
Odpowiedzialny lider potrzebny w firmie
Przedstawiciele polskich firm, które inwestują w działania CSR, w rozmowach z redakcją Harvard Business Review Polska zwracają uwagę, że aby przedsiębiorstwo angażowało się w kompleksowe przedsięwzięcia służące poprawie warunków otoczenia, potrzebne jest wsparcie kadry zarządzającej. Chodzi nie tylko o zrozumienie konieczności takich działań, ale wręcz o przewodzenie podejmowanym inicjatywom. Temat zaangażowania lidera w akcje prowadzone w ramach CSR bądź CSV został poruszony podczas debaty redakcyjnej Harvard Business Review Polska poświęconej obszarom społecznej odpowiedzialności biznesu i tworzenia wartości wspólnej. Uczestnicy debaty zgodnie ocenili, że w organizacjach, w których kadra zarządzająca ma duże zrozumienie dla społecznie odpowiedzialnych działań, są one wykonywane w sposób kompleksowy i efektywny. Liderzy pozytywnych zmian w organizacjach mają świadomość korzyści płynących z CSR czy CSV.
Korzyści z zaangażowania
Społeczna odpowiedzialność firmy może mieć znaczenie nie tylko dla inwestorów, ale również dla konsumentów i partnerów organizacji. Jak pokazują badania, wielu przedstawicieli Pokolenia Y na świecie nie tylko preferuje produkty, które zostały stworzone z myślą o środowisku, ale także woli pracować w organizacji, która je chroni. Z badania „The Deloitte Millennial Survey 2017” wynika, że ogromne znaczenie ma dla nich zaangażowanie biznesu w działania społeczne i jego wpływ na otoczenie. Aż 75% badanych przedstawicieli pokolenia Y twierdzi, że choć biznes ma pozytywny wpływ na społeczeństwo, to międzynarodowe korporacje nie wykorzystują w pełni swojego potencjału do zwalczania największych problemów społeczeństw. Ich zdaniem biznes powinien być główną siłą wprowadzającą pozytywne zmiany.
Poznaj kulturę organizacyjną lepiej i dowiedz się, jak nią dobrze zarządzać w drodze po zwycięstwo »
Takie właśnie podejście licznej grupy konsumentów do prowadzenia odpowiedzialnego biznesu powinno przekonać firmy, że warto jeszcze bardziej angażować się w sprawy dotyczące dobra ogółu. Przynosi to zresztą korzyści biznesowe. Raport „2030 Purpose: Good Business and a Better Future” wyjaśnia, w jaki sposób firma zyskuje dzięki zaangażowaniu na rzecz zrównoważonego rozwoju. Wynika z niego, że przedsięwzięcia firm realizowane z myślą o celach zrównoważonego rozwoju pozytywnie wpływają na wszystkich ich interesariuszy. Okazuje się, że przedsiębiorstwa, które w ramach strategii posiadają jasno zdefiniowane cele społeczne, środowiskowe oraz ekonomiczne, przyciągają najbardziej utalentowanych pracowników. Również konsumenci wybierają marki, które cieszą się zaufaniem społecznym. Aktywność w obszarze zrównoważonego rozwoju działa korzystnie także na relacje z partnerami i regulatorami.
Nowe oblicze CSR w Polsce
Czy polskie firmy tworzą wartość wspólną?
Czy w polskiej rzeczywistości rynkowej możemy liczyć na przeprowadzanie tak głębokich zmian, aby tworzyć szanse rynkowe (zgodnie z poruszoną na łamach tego magazynu koncepcją tworzenia wartości wspólnej – CSV)? Czy możemy liczyć na taką współpracę biznesu, organizacji pozarządowych i rządu, która umożliwi przeprowadzenie gruntownych zmian? Eksperci zajmujący się tematyką społecznej odpowiedzialności biznesu w swojej codziennej pracy przekonują, że tak (komentarze ekspertów można przeczytać na kolejnych stronach magazynu). O pozytywnych zmianach na polskim rynku i gotowości polskich firm do gruntownego przekształcenia warunków, w jakich funkcjonujemy, świadczą także przykłady polskich firm, które w niniejszym wydaniu HBRP opowiadają o swoich najlepszych praktykach. Z ich historii można dowiedzieć się, jak realizować zadania biznesowe z jednoczesną troską o społeczeństwo i środowisko.
Raportowanie niefinansowe
W celu zwiększenia transparentności polskich firm na część dużych organizacji został w 2017 roku nałożony obowiązek ujawniania informacji niefinansowych. Ale liczba publikowanych raportów rosła sukcesywnie od kilku lat. Z informacji opublikowanych przez CSRinfo wynika, że od 10 lat następuje wzrost zainteresowania publikowaniem raportów niefinansowych. Pierwszy taki raport został opublikowany w 2005 roku, w kolejnych latach liczba raportów rosła, dochodząc w 2015 roku do 55. Zwiększenie zainteresowania raportowaniem – i to nie tylko w związku z formalnymi oczekiwaniami – świadczy o wzroście dojrzałości polskich organizacji. Rodzime przedsiębiorstwa zdają sobie sprawę z korzyści, jakie może przynieść nagłaśnianie ich zaangażowania w tworzenie dobrostanu różnych grup interesariuszy.
