Reklama
Kształtuj przywództwo w oparciu o wiedzę MIT SMRP. Subskrybuj magazyn.
Premium
PRZYWÓDZTWO
Magazyn (Nr 33, grudzień 2025 - styczeń 2026)

Spektakularna porażka programów rozwoju przywództwa

19 grudnia 2025 18 min czytania
Eric J. McNulty

Streszczenie:

Problem: Porażka standaryzacji

Współczesne programy rozwoju przywództwa często traktują liderów jak masowe produkty, próbując wtłoczyć ich w uniwersalne matryce kompetencji. Tymczasem dzisiejszy świat – charakteryzujący się kryzysem zaufania do autorytetów, zmianami technologicznymi i napięciami społecznymi – wymaga podejścia rzemieślniczego: spersonalizowanego i kontekstowego.

Nowa definicja i fundamenty przywództwa

Według prof. Lindy Ginzel przywództwo to wybory behawioralne, dokonywane w celu stworzenia innej przyszłości. Kluczowe aspekty tej koncepcji to:

  • Wewnętrzny szkielet: Zamiast szukać siły na zewnątrz, liderzy powinni budować „wewnętrzne wsporniki” (wartości, inteligencję emocjonalną), które pozwalają radzić sobie z niepewnością.

  • Obalenie mitu charyzmy: Autorytet nie wynika z nieuchwytnego uroku, lecz z szacunku i podziwu, jakimi realnie darzą lidera inni ludzie (siła referencyjna).

  • Przywództwo vs Zarządzanie: Zarządzanie to fundament (nawigowanie za pomocą mapy po znanym terenie), natomiast przywództwo to ryzykowne wyznaczanie kierunku za pomocą kompasu w nieznane.

Równanie zachowania (B = f(P, S))

Kluczem do zrozumienia skuteczności lidera jest psychologia społeczna i równanie Kurta Lewina, według którego zachowanie (B) jest funkcją osoby (P) i sytuacji (S).

  • Lider nie ma pełnej kontroli nad cechami innych ludzi, ale może aktywnie kształtować sytuację (systemy motywacyjne, dobór współpracowników), by wpływać na ich zachowanie.

  • Sztywne kompetencje (np. decyzyjność) są bezużyteczne bez kontekstu – w kryzysie lider musi decydować sam, ale w codziennej pracy powinien przyjąć rolę mentora angażującego zespół.

Rozwój poprzez „metodę naukową”

Ginzel proponuje, aby liderzy stali się własnymi trenerami poprzez:

  • Gromadzenie danych z doświadczeń: Zapisywanie i analizowanie własnych działań pozwala dostrzec wzorce i świadomie testować nowe strategie.

  • Uczenie się zastępcze: Obserwacja doświadczeń innych osób i wyciąganie z nich wniosków.

  • Zarządzanie niejednoznacznością: Samodzielne projektowanie planów działania zamiast czekania na gotowe instrukcje.

  • Manifest osobisty: Pisanie esejów o własnych głębokich przekonaniach, co pomaga zakorzenić przywództwo w autentycznych wartościach.

    W erze ciągłej zmiany statyczne modele kompetencji przestają wystarczać. Współczesny lider musi akceptować błędy jako źródło nauki, dbać o szerokie grono interesariuszy i umieć nadawać sens rosnącej złożoności otoczenia.
Pokaż więcej

Wart miliardy dolarów rynek rozwoju przywództwa przeżywa kryzys zaufania, oferując sztywne modele kompetencji, które zawodzą w starciu ze złożonością współczesnego świata. Eric J. McNulty, powołując się na koncepcje prof. Lindy Ginzel, argumentuje, że skuteczne przywództwo nie jest zestawem pól do odhaczenia, lecz świadomym wyborem zachowań dostosowanych do konkretnej osoby i sytuacji. Poznaj podejście, które zamiast kopiowania cudzych wzorców, stawia na budowanie wewnętrznego „stalowego szkieletu” lidera i naukowe wyciąganie wniosków z własnych doświadczeń.

Zostało 97% materiału do przeczytania

Materiał dostępny tylko dla subskrybentów

Dołącz do subskrybentów MIT Sloan Management Review Polska Premium!

Kup subskrypcję
O autorach
Tematy

Może Cię zainteresować

Jak wprowadzić w firmie sprawiedliwe zarządzanie talentami

Wiele organizacji wpada w pułapkę „zarządzania przez parytety”, zapominając, że liczby to jedynie wierzchołek góry lodowej. Skupienie na twardych wskaźnikach często przesłania realne bariery, które blokują rozwój najlepszych pracowników. Dowiedz się, jak przejść od  parytetów do procedur, które realnie uwalniają ukryty potencjał zespołu.

Trendy HR 2026: Definiowanie miejsca pracy na nowo

Masowa adopcja AI, spłaszczanie struktur i rewolucja w EVP to rzeczywistość, przed którą nie ma ucieczki. Podczas gdy większość pracowników marzy o pracy zdalnej, zarządy planują odważne redukcje stanowisk wspierane przez technologię. Dowiedz się, dlaczego tradycyjne drabinki kariery odchodzą do lamusa, jak spersonalizowana nauka staje się najsilniejszym magnesem na talenty i dlaczego to właśnie dyrektorzy HR przejmują dziś stery w projektowaniu strategii, która pozwoli firmom przetrwać nadchodzącą dekadę.

Wykorzystanie skarg klientów do innowacji Zamień skargi klientów w strategię innowacji

Tradycyjne postrzeganie skarg klientów jako zakłóceń do szybkiego załatwienia przestaje być skuteczne w nowoczesnym zarządzaniu doświadczeniem klienta. Szwajcarski Szpital Uniwersytecki w Vaud (CHUV) pokazuje, że systematyczne gromadzenie i analiza reklamacji może stać się strategicznym narzędziem innowacji i podnoszenia jakości usług. Dzięki współpracy z renomowaną szkołą hotelarską EHL, pracownicy służby zdrowia zdobywają kompetencje z zakresu projektowania usług i zarządzania relacjami z pacjentem, uzupełniając tradycyjne szkolenia kliniczne.

Artykuł przedstawia trzy konkretne kroki: traktowanie skarg jako wartościowych danych, angażowanie klientów we wspólne opracowywanie rozwiązań oraz adaptację najlepszych praktyk z branż usługowych. To holistyczne podejście pozwala nie tylko poprawić jakość opieki i doświadczenia pacjenta, ale także przeciwdziałać wypaleniu zawodowemu personelu i budować trwałą przewagę konkurencyjną.

przywództwo bez hierarchii w korporacji Jak Samsung Electronics Polska rzuca wyzwanie hierarchii

W obliczu rosnącej złożoności biznesu hierarchiczne modele zarządzania coraz częściej zawodzą. Artykuł analizuje, jak Samsung Electronics Polska wdraża koncepcję „Leader to Leader”, odwracając tradycyjną piramidę decyzyjną. Na przykładzie tej transformacji pokazujemy, dlaczego bezpieczeństwo psychologiczne, decentralizacja decyzji i świadome oddanie kontroli mogą stać się źródłem przewagi konkurencyjnej nawet w najbardziej sformalizowanych organizacjach.

Wideokonferencje i nowoczesne biuro: jak technologia i przestrzeń tworzą nowy standard współpracy. CZĘŚĆ II

Jak wybrać kabinę akustyczną do pracy hybrydowej, by spotkania online były naprawdę efektywne? W drugiej części cyklu pokazujemy checklistę decyzji, typowe błędy oraz technologie Jabra, które zapewniają widoczność i świetny dźwięk.

Wideokonferencje i nowoczesne biuro: jak technologia i przestrzeń tworzą nowy standard współpracy. CZĘŚĆ I

Wideokonferencje nie działają „same z siebie”. O jakości spotkań hybrydowych decyduje widoczność, dźwięk i przestrzeń, która wspiera koncentrację. Sprawdź, jak technologia Jabra i kabiny akustyczne Bene tworzą nowy standard współpracy.

Niektórzy wcale nie ciepią na wypalenie. Są wyczerpani etycznie

Wypalenie zawodowe jest powszechnym zjawiskiem wśród osób pracujących pod nieustanną presją. Ale nie zawsze jest to właściwa diagnoza. Gdy ludzie są wyczerpani pracą, która wydaje się pusta lub niespójna z ich wartościami, problemem nie jest brak wytrzymałości. Problemem jest brak sensu. Dopóki organizacje nie będą gotowe skonfrontować się z tym rozróżnieniem, będą nadal leczyć niewłaściwy problem i dziwić się, że nic się nie zmienia.

 

Poradnik CEO: Jak radzić sobie z trudnymi członkami rad nadzorczych

Prezesi i dyrektorzy zarządzający (CEO) nie unikną kontaktu z trudnymi osobowościami w radach nadzorczych, ale mogą nauczyć się mitygować wyzwania, jakie te postaci stwarzają. Kluczem do sukcesu jest odróżnienie problemów personalnych od wadliwych procesów, współpraca z kluczowymi sojusznikami oraz konsekwentne wzmacnianie relacji w celu budowania wartości biznesowej.

AI w polskiej medycynie: lepsza diagnostyka vs. ryzyko utraty kompetencji

Polskie szpitale i uczelnie medyczne coraz śmielej korzystają z możliwości sztucznej inteligencji – od precyzyjnej diagnostyki onkologicznej w Tychach, po zaawansowane systemy wizyjne rozwijane na AGH. Algorytmy stają się „drugim okiem” lekarza, istotnie zwiększając wykrywalność zmian nowotworowych. Jednak za technologiczną euforią kryje się ryzyko nazywane „lenistwem poznawczym” – lekarze wspierani przez AI tracą biegłość w samodzielnej diagnozie.

Puste przeprosiny w pracy, czyli więcej szkody niż pożytku

Większość menedżerów uważa, że szczere wyznanie winy zamyka temat błędu. Tymczasem w środowisku zawodowym puste deklaracje skruchy działają gorzej niż ich brak – budują kulturę nieufności i wypalają zespoły. Jeśli po Twoim „przepraszam” następuje „ale”, właśnie wysłałeś sygnał, że nie zamierzasz nic zmieniać.

Materiał dostępny tylko dla subskrybentów

Jeszcze nie masz subskrypcji? Dołącz do grona subskrybentów i korzystaj bez ograniczeń!

Subskrybuj

Otrzymuj najważniejsze artykuły biznesowe — zapisz się do newslettera!