Streszczenie: Tegoroczne zestawienie Top 10 to drogowskaz dla nowoczesnego menedżera. Łączymy w nim globalną myśl MIT z polską praktyką biznesową (m.in. TIM S.A., Orange Polska, G2A.COM). Dominujące trendy to nie tylko mądre wdrażanie sztucznej inteligencji, ale przede wszystkim powrót do fundamentów: odwagi w podejmowaniu decyzji, budowania kultury zaufania w pracy hybrydowej oraz poszukiwania przewagi tam, gdzie algorytmy nie sięgają – w ludzkiej kreatywności.
W biznesie, w którym jedyną stałą jest zmiana, liderzy nie szukają już prostych odpowiedzi – szukają nowych perspektyw. Rok 2025 udowodnił, że technologiczny wyścig zbrojeń to tylko połowa sukcesu, a prawdziwa przewaga rodzi się tam, gdzie odwaga menedżerska spotyka się z krytycznym myśleniem. Od lekcji przetrwania wśród „czarnych łabędzi” Krzysztofa Folty, po rewolucję w zarządzaniu zaufaniem w Orange czy G2A – nasze zestawienie najpopularniejszych tekstów to coś więcej niż ranking. To mapa drogowa dla tych, którzy w 2026 roku chcą widzieć więcej, działać szybciej i prowadzić swoje zespoły z głębokim przekonaniem, że w erze AI to człowiek wciąż nadaje kierunek. Zapraszamy do lektury tekstów, które najmocniej inspirowały polską kadrę zarządzającą w minionym roku.
„Gdy niemal cztery dekady temu zakładałem firmę, nie zdawałem sobie sprawy, że prowadzenie biznesu będzie nieustanną grą z nieprzewidywalnymi zdarzeniami. Dziś nazywamy je „czarnymi łabędziami” – są to nieoczekiwane kryzysy, które pojawiają się nagle i radykalnie zmieniają reguły gry. Każdy z nich był dla mnie lekcją, że lider musi dostrzegać więcej i patrzeć dalej niż inni.”.
— to słowa Krzysztofa Folty, założyciela firmy TIM S.A., pochodzące z artykułu, „Lider musi widzieć więcej niż inni”, opartego na fragmencie książki Neverending start-up. Jak stworzyłem, rozwinąłem i sprzedałem firmę wartą 1,2 mld zł.
Zarządzanie zmianą i praca hybrydowa
W tegorocznych dyskusjach na naszych szkoleniach i eventach z kadrą zarządzającą dyskusje o niepewności jutra pojawiały się wyjątkowo często. Emocje, które towarzyszą nieprzewidywalności, odczuwają dziś wszyscy – zarówno debiutanci w roli menedżera, jak i rynkowi wyjadacze. Wiele dzisiejszych dylematów kręci się wokół sztucznej inteligencji, a decyzje związane z AI sypią się jak z rękawa. Jakich kompetencji naprawdę potrzebujesz Ty i Twój zespół w erze algorytmów? Czy AI faktycznie może dać Ci trwałą przewagę nad konkurencją? Te pytania pojawiają się w aż czterech artykułach z naszej tegorocznej listy Top 10. Jeden z nich, „Filozofia zjada AI” autorstwa Davida Kirona i Michaela Schrage’a, stawia fundamentalne pytanie: czy Twoje decyzje dotyczące AI odzwierciedlają filozofię Twojej firmy, czy po prostu idziesz na łatwiznę, polegając na wartościach zaszytych w modelach LLM? (Mała podpowiedź: wybór domyślny rzadko jest tym najlepszym).
Obok „lęku przed AI”, liderzy wciąż mierzą się z klasycznymi wyzwaniami w obszarze przywództwa w niepewnych czasach i zarządzania ludźmi. Ciekawa obserwacja: dwa tematy – przewodzenie zmianom i zarządzanie zespołami hybrydowymi – znalazły się w Top 10 zarówno w 2024, jak i 2025 roku. To pokazuje, że liderzy desperacko szukają tu poprawy, a samo zadanie wciąż należy do tych z kategorii „najtrudniejszych”.
Zamykając rok 2025, mamy nadzieję, że MIT SMR pozostanie dla Was źródłem sprawdzonych rozwiązań. Razem z ekspertami i praktykami z całego świata pomagamy Wam rozwiązywać trudne problemy w oparciu o twarde dane. Wejdź w 2026 rok z konkretną wiedzą zawartą w naszym zestawieniu!
1. Lider musi widzieć więcej niż inni
Historia rozwoju firmy TIM SA to studium przywództwa w świecie „czarnych łabędzi” – nieprzewidywalnych, przełomowych zdarzeń. Krzysztof Folta, jej założyciel, dzieli się lekcjami wyniesionymi z kolejnych kryzysów: powodzi tysiąclecia, azjatyckiego krachu, załamania rynku kabli oraz globalnego kryzysu finansowego w 2008 r. Co sprawiło, że firma przetrwała? Umiejętność dostrzegania sygnałów wcześniej niż inni, gotowość do odważnych, często nieoczywistych decyzji (jak ubezpieczenie emisji akcji) oraz czujność wobec zmiennych warunków rynkowych. Folta pokazuje, że skuteczny lider to nie tylko strateg – to wizjoner, który potrafi patrzeć dalej i działać szybciej niż otoczenie.
2. Filozofia pożera sztuczną inteligencję
Wraz z ewolucją AI i modeli językowych, liderzy muszą przyjrzeć się fundamentom filozoficznym, na których szkolone są te technologie. Filozofia rzuca światło na cele modeli, definicję wiedzy i sposób, w jaki AI interpretuje rzeczywistość. To wszystko wpływa na realną wartość biznesową. Firmy, które chcą wycisnąć z inwestycji w technologię jak najwięcej, muszą głębiej wejść w ramy filozoficzne, którymi się kierują.
3. Pięć cech liderów, którzy dobrze radzą sobie z niepewnością
W obliczu niepewności często wpadamy w skrajności: albo działamy chaotycznie pod wpływem impulsu, albo całkowicie paraliżuje nas strach. Badanie przeprowadzone wspólnie z HSBC pokazało, co wyróżnia liderów, którzy potrafią podejmować trafne decyzje w kluczowych momentach. Kluczem okazały się: pozytywne podejście do zmian, traktowanie problemów jako szans oraz „twardy optymizm” (grounded optimism).
4. AI zmienia zasady gry – jakich liderów IT dziś potrzebujemy?
Skuteczne wdrażanie sztucznej inteligencji (AI) wymaga nowych modeli przywództwa, wykraczających daleko poza kompetencje techniczne. CIO (dyrektorzy ds. informatyki) odgrywają istotną rolę we wdrażaniu rozwiązań technologicznych. Ale często nie dysponują czasem ani umiejętnościami do zarządzania transformacją organizacyjną i kulturową związaną z AI. Nowoczesne organizacje potrzebują liderów, którzy rozumieją zarówno technologię, jak i dynamikę ludzką. Powstaje więc potrzeba utworzenia nowych stanowisk, takich jak CITO (dyrektor ds. innowacji i transformacji), które integrują zarządzanie technologią, transformacją organizacyjną oraz etycznym i kulturowym aspektem wdrażania AI. Przykłady firm, takich jak PepsiCo czy Standard Chartered Bank, potwierdzają skuteczność tego podejścia.
5. Wymyślanie organizacji na nowo na potrzeby AI
Generatywna sztuczna inteligencja (GenAI) i duże modele językowe radykalnie przekształcają sposób funkcjonowania organizacji. Tradycyjne struktury, oparte na ludzkich ograniczeniach, są zastępowane elastycznymi modelami współpracy człowieka i AI. Pracownicy już dziś używają AI bez zgody przełożonych, co zmusza liderów do redefinicji ról, procesów i zasad zarządzania. Kluczowe są decentralizacja wdrożeń, wspieranie „czempionów AI” i budowanie kultury nagradzającej innowacyjność. AI może działać jako partner, mentor lub narzędzie nadzoru – to liderzy organizacji zdecydują, jaką rolę przyjmie. Aby nie pozostać w tyle, firmy muszą odważnie eksperymentować i planować z wyprzedzeniem.
6. Dlaczego AI nie zapewni trwałej przewagi konkurencyjnej
AI zmienia gospodarkę, zwiększa produktywność i redefiniuje kompetencje, ale nie zapewnia trwałej przewagi konkurencyjnej. Technologia szybko się upowszechnia, staje się tańsza i łatwo dostępna, co prowadzi do homogenizacji ofert rynkowych. Firmy, które chcą wyróżnić się na tle konkurencji, muszą szukać źródeł przewagi poza samą technologią – w kreatywności, innowacyjnych modelach biznesowych, unikalnych relacjach z klientami i rozwoju kapitału ludzkiego. To właśnie ludzie, a nie algorytmy, pozostają fundamentem długofalowej wartości.
7. Trzy pułapki utrudniające wynalezienie się na nowo
Tożsamość organizacyjna, architektura biznesu oraz wewnętrzne modele współpracy mogą być zarówno atutami, jak i przeszkodami w dążeniu do rozwoju w nowych sektorach. Proces przebudowy firmy bywa przytłaczający, ponieważ zmusza liderów do podejmowania decyzji między inwestowaniem w to, co może obecnie przynieść korzyści, a przygotowaniem się na przyszłość. Ugruntowane firmy muszą zdecydować, co zachować, a z czego zrezygnować, aby uwolnić zasoby potrzebne do wprowadzania przyszłych zmian. Menedżerowie z kolei muszą ocenić swoje zdolności do wdrażania innowacji i sprawdzić, czy dysponują niezbędnymi środkami do tworzenia przełomowych rozwiązań. Aby skutecznie zarządzać innowacjami, menedżerowie muszą równoważyć działania między rozwijaniem istniejących linii produktów a wprowadzaniem nowych ofert.
8. Metaverse w sprzedaży. Jak wirtualna rzeczywistość wprowadziła realną zmianę
W Orange Polska zrealizowano unikalny projekt polegający na sprzedażowym wykorzystaniu metaverse’u, nie jako efektownego gadżetu, lecz jako narzędzia wspierającego handlowców w rozmowach z klientami. Klienci, zamiast oglądać slajdy, trafiali do wirtualnych makiet fabryk i miast, w których mogli zobaczyć, jak działają rozwiązania Orange, np. 5G czy Smart City. Kluczem do sukcesu okazały się: zgoda na eksperymentowanie, aktywne zaangażowanie użytkowników końcowych i iteracyjne podejście. Dzięki VR skrócono cykl sprzedażowy, wzmocniono zrozumienie oferty i stworzono przestrzeń do prawdziwego dialogu z klientem. Projekt udowodnił, że innowacja nie potrzebuje idealnych planów, tylko odwagi i zaufania.
9. Praca hybrydowa nie jest problemem. Jest nim słabe przywództwo
Liderzy forsujący powrót do biura na 4 lub 5 dni w tygodniu skupiają się na niewłaściwym wyzwaniu. Praca hybrydowa to nie kwestia regulaminu, lecz kompetencji menedżerskich. Firmy, które świetnie radzą sobie w modelu elastycznym, stawiają na mierzenie wyników, a nie fizycznej obecności, oraz dają zespołom autonomię i odpowiednio zaprojektowane przestrzenie biurowe.
10. Zaufanie zamiast kontroli. Dlaczego nie chcemy wracać do biur
Gdy liderzy wielkich korporacji i lokalnych firm naciskają pracowników na powrót do biur, przykład G2A.COM pokazuje, że to ślepa uliczka. W globalnej firmie, w której 95% ludzi pracuje zdalnie, rosną zarówno przychody, jak i zaangażowanie. Zamiast nadzoru nad pracownikami są jasne cele, pełna transparentność wyników i sześć precyzyjnie zaprojektowanych filarów strategii „First in Digital, Digital First”. To opowieść o tym, jak zbudować skalowalny, dojrzały biznes w modelu pracy zdalnej i przełożyć zaufanie na twarde wyniki finansowe.
Chcesz otrzymywać więcej takich analiz? Zapisz się na nasz newsletter (na dole strony), aby co miesiąc dostawać na skrzynkę sprawdzone narzędzia do skutecznego zarządzania zespołem.
