Dołącz do grona liderów, którzy chcą więcej
Kompetencje przywódcze
Polska flaga

Filozofia dla menedżerów? 8 książek filozoficznych, które każdy lider powinien przeczytać

17 marca 2017 4 min czytania
Zdjęcie Filip Szumowski - Redaktor "ICAN Management Review", Co-Active Coach i Scrum Master (PSM I)
Filip Szumowski
Filozofia dla menedżerów? 8 książek filozoficznych, które każdy lider powinien przeczytać

Streszczenie: Filozofia może dostarczyć menedżerom cennych narzędzi do lepszego zrozumienia siebie, innych i otaczającego świata. Przewodnictwo oparte na wiedzy filozoficznej pozwala na bardziej refleksyjne podejście do zarządzania. Istnieje kilka książek, które mogą pomóc liderom w rozwoju osobistym i zawodowym. Z nich warto wyróżnić te, które pokazują jak zastosować filozofię w praktyce biznesowej, na przykład "Medytacje" Marka Aureliusza, które uczą spokoju i samodyscypliny. Książka "Jeden dzień z życia Iwana Denisowicza" Aleksandra Sołżenicyna daje lekcję o sile przetrwania i odpornym charakterze, natomiast "Mit Syzyfa" Alberta Camusa rozważa sens życia w obliczu absurdów codzienności. Książki takie jak "Zbrodnia i kara" Fiodora Dostojewskiego pozwalają na głębsze zrozumienie motywacji ludzkich działań i ich konsekwencji. Ostatecznie, filozofia może stanowić inspirację do rozważania etycznych i moralnych aspektów liderowania, pomagając menedżerom w podejmowaniu mądrych i odpowiedzialnych decyzji.

Pokaż więcej

Rozwijamy się wtedy, gdy zajmujemy się czymś, co sprawia nam trudność. Dlatego proponujemy podróż na głębokie wody i zachęcamy do czerpania z tradycji liczącej 2,5 tysiąca lat. 

W publikowanych na ICAN.pl tektach autorzy często radzą, aby znaleźć kilka wyselekcjonowanych list wartościowych pozycji książkowych. Przygotowaliśmy więc dla was jedną z nich. Jest to wybór ośmiu dzieł filozoficznych, które pomogą wam stać się lepszymi menedżerami i przywódcami. Miłej lektury!

Boecjusz, O pocieszeniu, jakie daje filozofia

Na początek proponujemy klasyczne dzieło filozofii. Autor tego traktatu żył na przełomie V i VI wieku, był tłumaczem dzieł między innymi Platona i Arystotelesa, mechanikiem i wysoko postawionym urzędnikiem na dworze króla Teodoryka. Pikanterii dodaje fakt, że Boecjusz pisał O pocieszeniu… w celi śmierci, do której został wtrącony, gdy sprzeciwił się władcy w imię obrony niesłusznie skazanego człowieka. Tą pozycję polecamy wszystkim, którzy chcą się dowiedzieć, w jaki sposób uprawianie filozofii potrafi dodać otuchy nawet w bardzo trudnych czasach.

Marek Aureliusz, Rozmyślania

Któż nie chciałby mieć cesarza Imperium Rzymskiego jako swego doradcy? Zwłaszcza że ten władca jest w dodatku reprezentantem stoicyzmu – jednego z najstarszych i najbardziej uniwersalnych prądów filozoficznych. Jego Rozmyślania uczą o odpowiedzialności, obowiązku, mądrej pracy i dobrych relacjach z innymi. Lektura obowiązkowa przede wszystkim dla przywódców, którzy pragną mieć pozytywny wpływ na życie swoje, swoich bliskich i podwładnych.

William Ockham, Suma logiczna

Chociaż to Ockhamowi przypisuje się stworzenie narzędzia myślowego nazwanego od jego imienia brzytwą Ockhama, był on jedynie popularyzatorem znacznie starszej zasady zwanej lex parsimoniae. Jest ona wykorzystywana zarówno w filozofii, jak i w naukach przyrodniczych do dziś. Idea jest prosta: nie mnóż bytów ponad miarę. Oznacza to, że jeżeli mamy prostą teorię wyjaśniającą pewne zjawisko, to nie musimy szukać bardziej skomplikowanego wyjaśnienia. Dążymy do jak największej prostoty – również w biznesie, gdzie ceniona jest oszczędność i efektywność.

John Locke, Rozważania dotyczące rozumu ludzkiego

Całe dzieło jest godne polecenia osobom, które fascynuje natura procesu myślowego. Doradzam zwłaszcza lekturę księgi trzeciej, która traktuje o skutecznym używaniu słów. Zwłaszcza jeżeli szukamy porad związanych z pisaniem przemówień wywierających duży wpływ na słuchaczy.

Georg Wilhelm Friedrich Hegel, Fenomenologia ducha

Wielu uczonych uważa, że ostatni wielki system filozoficzny stworzył właśnie Hegel. Twierdził on, że rzeczywistość można opisać dzięki dialektyce, czyli wykorzystując pojęcia tezy, antytezy i syntezy. Nie będę rozważał, w jakim stopniu faktycznie wystarczają one do opisywania świata – jest to być może temat na inny artykuł. Wydaje się interesujące, że tą samą strukturę możemy wykorzystać na przykład w myśleniu kreatywnym. Syntezowanie to nic innego, jak tworzenie nowej jakości przez wykorzystanie czegoś istniejącego i jego przeciwieństwa.

George P. Lakoff, M. Johnson, Metafory w naszym życiu

Jaki związek z kreatywnością ma sposób, w jaki myślimy i mówimy? Autorzy udowadniają tezę, że u podstaw języka leży właśnie metafora – porównujemy coś, czego nie znamy, z czymś, co jest nam bliższe. Wszystko opiera się na uświadomieniu sobie podobieństw pomiędzy różnymi przedmiotami i dziedzinami. Myślenie metaforyczne odegrało ważną rolę w wynalazczości. Gdy w XIX wieku nie rozumiano w pełni zjawiska prądu, starano się myśleć o nim jak o płynie. Czy więc wynalezienie żarówki nie było próbą zamknięcia tej cieczy w butelce?

Luc Boltanski, Nowy duch kapitalizmu

Aby przygotować się na nowy, globalny przełom w zarządzaniu, najpierw musimy uświadomić sobie, dlaczego obecny stan rzeczy nas ogranicza. Autor przeprowadził syntezę najważniejszych tekstów o zarządzaniu na przestrzeni dziesiątków lat. Rezultat? Bardzo pouczająca krytyka kapitalizmu i nakreślenie drogi rozwoju tej formacji myślowej. Pozycję polecam szczególnie wszystkim menedżerom i prezesom firm, którzy pragną mieć szeroki obraz rzeczywistości, w której żyjemy.

René Girard, Kozioł ofiarny

Próbując opisać mechanizm powstawania mitu, autor dociera do istoty kluczowego mechanizmu spajającego wiele społeczności. Tytułowy kozioł ofiarny był między innymi wykorzystywany w rytuałach, podczas których wszelkimi winami symbolicznie obarczano jedno zwierzę (lub człowieka), które następnie wypędzano, co przynosiło katartyczne oczyszczenie całej wspólnocie. Zrozumienie tego mechanizmu może wesprzeć cię w wielu miękkich aspektach biznesu: zachowaniu zdrowej kultury organizacji, przekazywaniu informacji zwrotnych w skuteczny sposób czy motywowaniu pracowników.

O autorach
Tematy

Może Cię zainteresować

Księgowość jako źródło przewagi konkurencyjnej. Dlaczego firmy nie wykorzystują wiedzy, którą już posiadają?

Firmy nie przegrywają przez brak danych — przegrywają, bo ignorują wiedzę, którą już mają. W fakturach, kosztach i korektach od lat zapisuje się prawdziwa historia firmy. Czy księgowość może stać się Twoją przewagą konkurencyjną?

Cyfrowe rozczarowanie. Dlaczego w wielu firmach automatyzacja nie przynosi efektów? 

Wdrażasz nowe narzędzia, ale nie widzisz efektów? Problem rzadko leży w technologii. Automatyzacja niespójnych i nieuporządkowanych procesów sprawia jedynie, że błędy pojawiają się szybciej. Przeczytaj, dlaczego technologia nie naprawi firmy za Ciebie i jak mądrze przygotować się do wdrożenia rozwiązań AI, by przyniosły realne korzyści.

Ciemna strona AI: Treści dla dorosłych i ryzyko dla firm

Nowe badanie naukowe ujawnia, że szeroka dostępność treści dla dorosłych generowanych przez sztuczną inteligencję mogła doprowadzić do gwałtownego wzrostu przestępczości na tle seksualnym. Analiza szczegółowych danych o przestępczości, opublikowanych przez japońską Narodową Agencję Policji, wykazała, że w okresach szczytowego zaangażowania w materiały oznaczone jako wygenerowane przez AI i przeznaczone wyłącznie dla dorosłych, odnotowano statystycznie istotny wzrost liczby gwałtów. Może to wskazywać na nadciągające ryzyko wizerunkowe i prawne dla firm dostarczających narzędzia oraz platformy dla tego typu treści.

Premium
Gdy firma rośnie, a zysk znika

laczego szybko rozwijająca się firma nagle traci marże, chociaż przychody notują historyczne rekordy? Przekonaj się, na czym polega problem „ziemi niczyjej” w ewolucji biznesu i sprawdź, dlaczego wdrożenie sztucznej inteligencji w nieuporządkowanej architektonicznie organizacji jest prostym przepisem na skalowanie chaosu.

Premium
Skalowanie AI dzięki adaptacyjnemu ładowi zarządczemu

Zastosowanie sztucznej inteligencji na szeroką skalę diametralnie zwiększa ryzyka biznesowe i wizerunkowe. Poznaj koncepcję adaptacyjnego ładu zarządczego – innowacyjnego podejścia, które wbudowuje mechanizmy kontroli bezpośrednio w procesy i struktury operacyjne firmy, chroniąc przed niewidocznymi, kaskadowymi błędami modeli uczących się.

Premium
Twórz wartość z generatywnej AI w skali całej organizacji

Jak skutecznie wdrażać generatywną sztuczną inteligencję w całej organizacji, unikając organizacyjnych silosów? Zobacz, dlaczego tradycyjne struktury decyzyjne zawodzą przy GenAI i dowiedz się, w jaki sposób innowacyjny twór zwany „kręgosłupem AI” pozwala łączyć kompetencje biznesowe oraz technologiczne, przynosząc firmom wymierny zwrot z inwestycji.

Premium
Strategia w cieniu AI. Gdy sprawy pilne wypierają ważne

AI zmienia sposób, w jaki firmy tworzą kampanie, analizują dane i docierają do klientów. Jednak największym ryzykiem nie jest brak wdrożenia nowych technologii, lecz wykorzystanie ich w sposób, który zwiększa produktywność kosztem przewagi konkurencyjnej. Liderzy muszą odpowiedzieć na pytanie: jak skalować działania marketingowe, nie tracąc tego, co czyni markę wyjątkową?

Premium
Jak liderzy uwalniają innowacyjność na pierwszej linii

Najlepsze innowacje ratujące jakość i efektywność często rodzą się na operacyjnej pierwszej linii. Sprawdź, dlaczego to średni szczebel zarządzania jest kluczem do ich uwolnienia.

Premium
Jak GenAI może – a jak nie może – pomóc w zarządzaniu wiedzą o klientach

Generatywna sztuczna inteligencja rewelacyjnie analizuje informacje o konsumentach, ale nie naprawi kultury Twojej firmy. Gdzie kończą się możliwości technologii?

Premium
Co prezesi muszą wiedzieć o suwerennej AI

Globalna skala AI zderza się z lokalnymi regulacjami prawnymi. Dlaczego strategia „suwerennej sztucznej inteligencji” to pilne zadanie dla prezesów, a nie tylko dla działu IT?

Materiał dostępny tylko dla subskrybentów

Jeszcze nie masz subskrypcji? Dołącz do grona subskrybentów i korzystaj bez ograniczeń!

Subskrybuj

Otrzymuj najważniejsze artykuły biznesowe — zapisz się do newslettera!