Dołącz do grona liderów, którzy chcą więcej
MARKETING I SPRZEDAŻ
Magazyn (Nr 17, październik - listopad 2022)

Od sprzedawcy do konsumenta – droga najeżona wyzwaniami

1 października 2022 8 min czytania
Od sprzedawcy do konsumenta - droga najeżona wyzwaniami

Streszczenie: E-commerce wciąż zmaga się z kilkoma poważnymi wyzwaniami, z których najważniejsze to czas dostaw, wąskie gardła w logistyce i zwroty. Wzrost popytu na zakupy online wiąże się z rosnącymi oczekiwaniami konsumentów dotyczącymi szybkości dostaw, które w dużych miastach osiągają czas 12–24 godzin. Operatorzy muszą zmierzyć się również z niepewnością gospodarczą, rosnącymi kosztami transportu, brakiem pracowników i sezonowymi wzrostami popytu, jak w okresie Black Week czy świąt. Logistyka zwrotów, szczególnie w branży odzieżowej, stanowi kolejne wyzwanie, zwłaszcza w krajach Europy Zachodniej, gdzie odsetek zwrotów jest znacznie wyższy niż w Polsce.

Pokaż więcej

Logistyka e‑commerce zmaga się z trzema dużymi wyzwaniami – czasem dostaw, wąskimi gardłami przy skokach zamówień w szczytowych okresach oraz zwrotami. Jak sobie radzą z nimi operatorzy, mówi Marcin Bąk, prezes Spedimexu, firmy logistycznej działającej na rynku międzynarodowym już prawie 30 lat.

Dynamiczny rozwój e‑commerce podpowiada nam, że klienci preferują zakupy online i oczekują, żeby zamówiony towar dotarł do nich jak najszybciej. Wyzwaniem staje się w tej sytuacji sprawna logistyka. Z czym operatorzy muszą się już mierzyć i z czym będą musieli sobie poradzić w najbliższych kwartałach?

Branża boryka się z wieloma wyzwaniami. Te najczęściej wymieniane to, najogólniej mówiąc, niepewne warunki gospodarcze, rosnące koszty transportu, energii i materiałów, a także dostępna pojemność transportowa.

Ponadto branża zmaga się z niedoborami pracowników. Dotyczy to zresztą nie tylko operatorów, ale też firm, które prowadzą własną logistykę, firm produkcyjnych, handlowych, w zasadzie całego rynku pracy.

Trudny do przewidzenia popyt, związany z inflacją i próbami jej opanowania, to kolejne wyzwanie stojące przed markami i logistykami. A jednocześnie piki sezonowe, wynikające z wysokich sezonów w handlu. Przed nami black week, święta i związane z nimi akcje specjalne, generujące dodatkowy popyt.

Pod względem czasu dostaw doszliśmy do etapu, gdzie zamówienia dostarczane są w ciągu 24, a nawet 12 godzin, w dużych miastach. To naprawdę dobry wynik i nie jestem przekonany, czy dalsze skracanie czasu dostaw jest tym, czego faktycznie oczekują konsumenci. Natomiast obserwujemy, jak internetowe platformy zakupowe narzucają sobie coraz krótsze terminy, nawet do kilku godzin od złożenia zlecenia.

Czy wspomniane przez pana wyzwania są przyczyną tzw. wąskich gardeł w logistyce magazynowej i transporcie?

Powierzchnie i procesy magazynowe wymagają bardzo dobrego zaplanowania z wykorzystaniem narzędzi symulacyjnych, które pomagają przewidzieć niezbędne dla danej operacji miejsce i zasoby. Tym samym uniknąć wąskich gardeł. Spiętrzenie zamówień dotyczy w szczególności okresów wyprzedaży i ostatniego kwartału w roku, kiedy średnie dzienne wolumeny potrafią urosnąć kilkakrotnie. Wtedy musimy tak zorganizować pracę, aby obsłużyć rosnącą skalę zamówień. O ile narzędzia inżynieryjne pozwalają nam przygotować się pod względem infrastruktury i powierzchni, o tyle pozostałe zasoby i organizację pracy planujemy tuż przed pikami, bazując na zaktualizowanych prognozach klientów.

Bardzo ważnym elementem handlu online są zwroty. Co jest w tym obszarze trudne we współpracy ze sprzedawcami? Z czym muszą sobie radzić operatorzy?

Spedimex specjalizuje się w obsłudze zwrotów e‑commerce, szczególnie dla branży fashion, która odpowiada za 30% zakupów internetowych na świecie i stanowi największy segment e‑zakupów. Jednocześnie generuje też najwięcej zwrotów. W ubiegłym roku otworzyliśmy jedno z nowocześniejszych w Polsce centrów obsługi takich zwrotów dla jednego z naszych klientów. Są w nim procesowane produkty zwracane z Polski i większości krajów europejskich. O ile rynek w Polsce charakteryzuje się jeszcze relatywnie niewielkim odsetkiem zwrotów odzieży (25‑30%), to w krajach Europy Zachodniej ich skala przekracza nawet 50%. To, z czym musimy się mierzyć, pomijając koszty, sprowadza się znów do czasu. Musimy mieć na uwadze, że zwracane produkty to często bestsellery. Priorytetem jest, aby towar jak najszybciej znalazł się ponownie w sprzedaży. Naszym celem jest zamknięcie się w 24 godzinach od dostawy do magazynu zwrotowego. To spore wyzwanie, biorąc pod uwagę cały proces, który nie ogranicza się jedynie do przyjęcia produktu i odłożenia na regał. W przypadku artykułów odzieżowych czy obuwia każda rzecz wymaga dokładnego sprawdzenia: zweryfikowania stanu, tego czy była używana, czy nie została zniszczona. Kolejnym etapem jest uszlachetnianie, które sprowadza się do czyszczenia, uzupełniania elementów opakowania, prasowania, aż po naprawy. Każdy egzemplarz odświeżamy w tunelach prasowalniczych, jeżeli np. urwał się guzik, to go przyszywamy, usuwamy plamy, naprawia drobne uszkodzenia, wymieniamy etykiety. Tak przeprocesowany zwrot wprowadzany jest na stan magazynowy i może być ponownie sprzedany.

Jednym słowem, Spedimex zdejmuje swoim klientom problem zwrotów z głowy. Czy tylko na tym polega dobra, efektywna współpraca, czy też jest coś jeszcze?

Pod naszym dachem klienci dostają wszystko oprócz dostawy kurierskiej. Tego nie oferujemy, choć współpracujemy z liderami różnych typów dostaw do domu, paczkomatu czy punktu odbioru. Efektywna współpraca to także stałe poszukiwanie nowych rozwiązań i doskonalenie istniejących procesów. Na przykład jednemu z klientów zaproponowaliśmy szerszy zakres usług dodatkowych, które pomagają zwiększyć skalę odzyskiwania zwrotów. Takie szybkie wprowadzanie zmian jest możliwe dzięki bliskiej współpracy z klientem oraz elastycznej strukturze naszej firmy. Uważam, że to najlepsza recepta na trudne otoczenie biznesowe, w jakim funkcjonujemy.

Sprawne, efektywne i spersonalizowane procesy logistyczne bez wsparcia nowych technologii są dziś nie do wyobrażenia. Czy w końcu wyeliminują człowieka?

Oczywiście korzystamy z nowoczesnych technologii, dzięki którym możemy pracować szybciej i wydajniej, ograniczając do minimum ryzyko pomyłek, ale w wielu przypadkach człowiek jest niezastąpiony. Musi na przykład wziąć paczkę do ręki, sprawdzić i ocenić stan przesyłki, zdecydować, czy nadaje się do odsprzedaży, naprawy czy raczej do utylizacji. Dlatego nie przeceniamy rozwiązań technologicznych ponad pracę człowieka.

Uważam, że w tym zakresie prowadzimy rozsądną politykę inwestycyjną, bo można automatyzować prawie wszystkie operacje, ale jaki w tym sens? Po pierwsze, musielibyśmy wtedy zatrudnić pracowników posiadających specjalistyczną wiedzę z zakresu obsługi systemów, a brakuje ich na rynku. Po drugie, są to bardzo kosztowne inwestycje, długi jest czas wdrożenia i zwrotu kapitału. Po trzecie, linie technologiczne potrafią „usztywnić” procesy, co przy dużych turbulencjach w otoczeniu, warunkach zmienności i niepewności jest zaprzeczeniem idei elastycznego zarządzania biznesem. Oczywiście wizja magazynów bez magazynierów nie jest nieprawdopodobna, ale myślę, że to melodia bardzo dalekiej przyszłości.

A gdyby miał pan prognozować kierunki rozwoju logistyki e‑commerce w bliskim i średnim terminie, co znalazłoby się na czołowych miejscach?

W perspektywie długoterminowej mamy duży potencjał wzrostowy sektora e‑commerce. Pod względem udziału w handlu detalicznym wciąż jeszcze brakuje nam do średniej europejskiej. Myślę, że ważną rolę będą odgrywały marketplace’y, które zapewniają mniejszym e‑sklepom dostęp do klientów i umożliwiają sprzedaż produktów na rynkach zagranicznych.

Drugi niezwykle ważny aspekt rozwoju logistyki e‑commerce to ekologia. Tu mam na myśli kwestie emisji CO2 w transporcie oraz te związane z recyklingiem opakowań. Szybkie dostawy oznaczają w praktyce większą emisję, bo kiedy priorytetem jest szybkość, to inne aspekty schodzą na dalszy plan. Podejście marek tutaj jest różne. Jedne stawiają na jeden magazyn centralny, akceptując, że czas dostawy do niektórych krajów będzie dłuższy niż 24 godziny, ale nacisk położony jest na zredukowanie dwutlenku węgla i efektywne wypełnienie samochodów. Dla innych priorytetem jest czas dostawy i koncentracja na jak najlepszym doświadczeniu klienta. Zdrowy rozsądek podpowiada, że trzeba wydłużyć czas dostawy, ale z drugiej strony na szali leży customer experience… Tak więc trudno dziś powiedzieć, który trend będzie przeważał w przyszłości. Nie należy natomiast pomijać kwestii edukacji ekologicznej konsumentów, leżącej w dużej mierze po stronie marek, ale i operatorów.

Tematy

Może Cię zainteresować

Raporty
Cyberbezpieczeństwo na papierze wygląda dobrze. Jak sprawdzić, czy działa w praktyce?

Narzędzia bezpieczeństwa mogą działać bez zarzutu, a mimo to przestać wykrywać zagrożenia. Każda aktualizacja czy zmiana konfiguracji grozi zjawiskiem detection drift, które ujawnia się dopiero wtedy, gdy organizacja nie zauważy prawdziwego ataku.

AI weszła do biznesu. Teraz zaczyna się trudniejsza część transformacji

57% polskich przedsiębiorstw wykorzystuje już sztuczną inteligencję produkcyjnie. Jednocześnie 43% firm wskazuje integrację AI z istniejącymi systemami jako największą barierę jej skalowania.

Księgowość jako źródło przewagi konkurencyjnej. Dlaczego firmy nie wykorzystują wiedzy, którą już posiadają?

Firmy nie przegrywają przez brak danych — przegrywają, bo ignorują wiedzę, którą już mają. W fakturach, kosztach i korektach od lat zapisuje się prawdziwa historia firmy. Czy księgowość może stać się Twoją przewagą konkurencyjną?

Cyfrowe rozczarowanie. Dlaczego w wielu firmach automatyzacja nie przynosi efektów? 

Wdrażasz nowe narzędzia, ale nie widzisz efektów? Problem rzadko leży w technologii. Automatyzacja niespójnych i nieuporządkowanych procesów sprawia jedynie, że błędy pojawiają się szybciej. Przeczytaj, dlaczego technologia nie naprawi firmy za Ciebie i jak mądrze przygotować się do wdrożenia rozwiązań AI, by przyniosły realne korzyści.

Ciemna strona AI: Treści dla dorosłych i ryzyko dla firm

Nowe badanie naukowe ujawnia, że szeroka dostępność treści dla dorosłych generowanych przez sztuczną inteligencję mogła doprowadzić do gwałtownego wzrostu przestępczości na tle seksualnym. Analiza szczegółowych danych o przestępczości, opublikowanych przez japońską Narodową Agencję Policji, wykazała, że w okresach szczytowego zaangażowania w materiały oznaczone jako wygenerowane przez AI i przeznaczone wyłącznie dla dorosłych, odnotowano statystycznie istotny wzrost liczby gwałtów. Może to wskazywać na nadciągające ryzyko wizerunkowe i prawne dla firm dostarczających narzędzia oraz platformy dla tego typu treści.

Premium
Gdy firma rośnie, a zysk znika

laczego szybko rozwijająca się firma nagle traci marże, chociaż przychody notują historyczne rekordy? Przekonaj się, na czym polega problem „ziemi niczyjej” w ewolucji biznesu i sprawdź, dlaczego wdrożenie sztucznej inteligencji w nieuporządkowanej architektonicznie organizacji jest prostym przepisem na skalowanie chaosu.

Premium
Skalowanie AI dzięki adaptacyjnemu ładowi zarządczemu

Zastosowanie sztucznej inteligencji na szeroką skalę diametralnie zwiększa ryzyka biznesowe i wizerunkowe. Poznaj koncepcję adaptacyjnego ładu zarządczego – innowacyjnego podejścia, które wbudowuje mechanizmy kontroli bezpośrednio w procesy i struktury operacyjne firmy, chroniąc przed niewidocznymi, kaskadowymi błędami modeli uczących się.

Premium
Twórz wartość z generatywnej AI w skali całej organizacji

Jak skutecznie wdrażać generatywną sztuczną inteligencję w całej organizacji, unikając organizacyjnych silosów? Zobacz, dlaczego tradycyjne struktury decyzyjne zawodzą przy GenAI i dowiedz się, w jaki sposób innowacyjny twór zwany „kręgosłupem AI” pozwala łączyć kompetencje biznesowe oraz technologiczne, przynosząc firmom wymierny zwrot z inwestycji.

Premium
Strategia w cieniu AI. Gdy sprawy pilne wypierają ważne

AI zmienia sposób, w jaki firmy tworzą kampanie, analizują dane i docierają do klientów. Jednak największym ryzykiem nie jest brak wdrożenia nowych technologii, lecz wykorzystanie ich w sposób, który zwiększa produktywność kosztem przewagi konkurencyjnej. Liderzy muszą odpowiedzieć na pytanie: jak skalować działania marketingowe, nie tracąc tego, co czyni markę wyjątkową?

Premium
Jak liderzy uwalniają innowacyjność na pierwszej linii

Najlepsze innowacje ratujące jakość i efektywność często rodzą się na operacyjnej pierwszej linii. Sprawdź, dlaczego to średni szczebel zarządzania jest kluczem do ich uwolnienia.

Materiał dostępny tylko dla subskrybentów

Jeszcze nie masz subskrypcji? Dołącz do grona subskrybentów i korzystaj bez ograniczeń!

Subskrybuj

Otrzymuj najważniejsze artykuły biznesowe — zapisz się do newslettera!