Streszczenie: Przed założeniem własnej firmy warto odpowiedzieć sobie na cztery kluczowe pytania. Pierwsze dotyczy rozwiązywanego problemu — istotne jest, by nasz pomysł miał jasno określoną wartość dla klientów. Drugie pytanie odnosi się do zespołu — ważne jest, by otaczać się odpowiednimi ludźmi, którzy podzielają wizję i mają niezbędne umiejętności. Trzecie dotyczy kapitału — należy dokładnie oszacować koszty związane z działalnością, w tym koszty początkowe i przewidywane przychody, aby osiągnąć rentowność. Ostatnie pytanie to analiza konkurencji — trzeba wiedzieć, kto już działa w danej branży, by uniknąć powielania istniejących rozwiązań.
W czerwcu tego roku w Stanach Zjednoczonych powstało ponad 425 tys. nowych firm, czyli ponad dwukrotnie więcej niż w tym samym miesiącu 10 lat temu. Ekonomiści przypuszczają, że do ich powstania przyczyniła się kombinacja łatwo dostępnych nowych technologii i zamknięcie w domu w czasach pandemii.
Do czasu tego odbicia ekonomistów niepokoił zauważalny długotrwały spadek przedsiębiorczości, ponieważ start‑upy stanowią istotne źródło nowych miejsc pracy, innowacji i odporności gospodarczej. Dostrzeżony wzrost liczby nowych firm może lepiej uodpornić gospodarkę na wypadek przyszłych spowolnień.
Jeśli poczuliście chęć uruchomienia własnej firmy, to zapewne nie wy jedni. Warto zatem dobrze się zastanowić przed podjęciem tego kroku i zawczasu odpowiedzieć sobie na cztery kluczowe pytania. Pomogą one w ustaleniu, czy faktycznie to dobry krok.
1. Jaki problem rozwiązuje wasz pomysł?
Zacznijmy od tego, że klienci potrzebują powodu, aby skorzystać z jakiegoś produktu lub usługi. Jeśli nie potraficie określić, jaki problem rozwiąże wasza nowa firma, to jest mało prawdopodobne, że odniesie ona sukces. Dopiero gdy już zidentyfikujecie problem, będziecie mogli sprawdzić, czy pomysł na biznes jest unikalny i czy przypadkiem ktoś nie robi czegoś bardzo podobnego, albo nawet takiego samego.
Mówiąc wprost, nie każdy pomysł ma sens. Należy upewnić się, że istnieje rynek na to, co chcemy sprzedawać, przyjrzeć się trendom w branży i porozmawiać z tymi znajomymi, co do których sądzimy, że mogliby być potencjalnymi klientami.
2. Czy otaczają was odpowiedni ludzie?
Nikt nie jest samotną wyspą i to samo dotyczy firm. Przed założeniem własnego interesu należy zbudować solidny zespół osób, które podzielają naszą wizję i pomogą w realizacji marzenia. Zadajcie więc sobie pytanie, czy faktycznie otaczają was odpowiedni ludzie i czy macie zasoby finansowe, by ich utrzymać. Przeprowadzenie analizy SWOT może pomóc w ocenie mocnych i słabych stron tego zespołu, towarzyszących mu szans i ewentualnych zagrożeń. Uzyskane informacje będą dobrą bazą pod przyszłe decyzje dotyczące dalszego rozwoju firmy.
Być może przed rozpoczęciem działalności trzeba będzie pomyśleć o doszkoleniu się w obszarach związanych po pierwsze z prowadzeniem biznesu, a po drugie z zarządzaniem ludźmi. Sprawdźcie, jakie umiejętności będą potrzebne do realizacji waszej wizji, a następnie porównajcie je z tym, co naprawdę umiecie, by przekonać się, czy wiedza, którą macie, nie cierpi na jakieś luki. W dalszej kolejności należy zatem podjąć kroki, aby je wypełnić. Kto nie jest skłonny, by wykonać taką pracę nad sobą, ten raczej powinien się zastanowić, czy rozpoczęcie działalności gospodarczej będzie właściwym posunięciem.
3. Jak duży kapitał będzie potrzebny, by rozpocząć działalność?
Przed podjęciem jakichkolwiek kroków związanych z uruchomieniem własnej firmy musicie się upewnić, że macie pełną jasność co do kosztów jej prowadzenia – począwszy od tego, czy wiecie, ile kosztować będzie was choćby stworzenie strony internetowej, a skończywszy na zobowiązaniach fiskalnych i socjalnych. Równie ważne jest realne podejście do kwestii przychodów. Musicie wiedzieć, jak wysokie muszą być przychody, by firma osiągnęła próg rentowności. Można to sprawdzić, przygotowując prosty arkusz kalkulacyjny, w którym zawarte zostaną wszystkie, nawet najdrobniejsze koszty i prognozowane, ale realistycznie, przychody w pierwszym roku. W tej kwestii pomocne może być biuro księgowe.
Podsumowując ten punkt – rozpoczęcie własnej działalności gospodarczej jest ryzykowne finansowo. Dobrą praktyką jest zgromadzenie oszczędności wystarczających na pokrycie kosztów utrzymania przez co najmniej sześć miesięcy, na wypadek gdyby sprawy nie poszły zgodnie z planem. Kto pracuje na własny rachunek, ten musi się liczyć z faktem, że nic nie gwarantuje dochodów. Dlatego koniecznie trzeba zadbać o finansową poduszkę, która zapewni przetrwanie w ciężkich czasach. Tak to już bowiem bywa, że o ile jedne miesiące mogą przynieść całkiem ładny zysk, to w innych będziecie ledwo zipać.
4. Jakie jest ryzyko i potencjalne korzyści?
Rozpoczęcie działalności gospodarczej w zasadzie zawsze jest ryzykowne, ale ludzie przygotowani na najgorsze i mający solidny plan mają podstawy, by oczekiwać sukcesu. Zawsze jednak należy liczyć się z ryzykiem i mieć plan awaryjny na wypadek, gdyby coś poszło nie tak. Zawsze też trzeba pamiętać, że kto zakłada firmę, ten musi być bardzo zdyscyplinowany i zmotywowany do pracy. Własny biznes to częstokroć praca przez siedem dni w tygodniu i zdecydowanie więcej niż osiem godzin dziennie. Może to być trudne dla ludzi mających rodzinę lub inne zobowiązania, ale często jest to konieczne. Dodatkowo, dla osób przyzwyczajonych do pracy w biurze z kolegami, konieczność bycia swoim własnym szefem oraz przejście na pracę w domu może stanowić pewien dyskomfort i wiązać się z poczuciem osamotnienia. Istotna jest w takim wypadku chęć podtrzymania kontaktu z innymi, czy to poprzez wydarzenia networkingowe, czy choćby zwykłe spotkania towarzyskie z rówieśnikiem.
Przestrzegam oczywiście przed podejmowaniem tak ważnej decyzji, jak założenie firmy pod wpływem impulsu, ale jak zauważa Dorie Clark w swojej książce Reinventing You (polskie wydanie: Odkryj siebie na nowo. Jak zdefiniować własną markę i zbudować karierę, wyd. Onepress, 2016), zawsze warto sprawdzić inne opcje, dążyć do czegoś nowego, realizować pasję lub po prostu samemu zadbać o własne stabilne miejsce zatrudnienia.
Pamiętajcie jednak, aby najpierw odrobić pracę domową. Szczerze odpowiedzcie na cztery, przedstawione powyżej pytania i przygotujcie się na wyzwanie, jakim jest bycie swoim własnym szefem. Mając jednocześnie na uwadze, że rozpoczęcie działalności gospodarczej to dopiero początek.
