Streszczenie: Zbliża się uruchomienie znacznych środków finansowych z funduszy strukturalnych i pomocowych UE; do 2027 roku Polska ma otrzymać około 140 mld EUR w formie bezzwrotnej. Celem tych funduszy jest m.in. zwiększenie innowacyjności, bezpieczeństwa oraz efektywności energetycznej kraju, a także wyrównywanie poziomu gospodarczego między regionami. Mimo licznych zmian w programach operacyjnych na lata 2023–2027, Kredyt na Innowacje Technologiczne (KnIT) pozostaje niezmieniony. Od 2005 roku KnIT wspiera przedsiębiorstwa, ciesząc się dużym zainteresowaniem; dotychczas złożono blisko 5,5 tys. projektów, z czego prawie 1,7 tys. otrzymało dofinansowanie. Program ten jest wysoko oceniany przez Komisję Europejską ze względu na swoją efektywność we wspieraniu wdrażania innowacji w sektorze MŚP oraz niski odsetek niepowodzeń projektów.
Zbliżamy się do uruchomienia dużego zastrzyku środków finansowych w ramach funduszy strukturalnych i pomocowych UE. Do 2027 roku Polska powinna otrzymać około 140 mld EUR (w formie bezzwrotnej). Kwota jest niebagatelna, ale również cele, jakie Polska powinna dzięki tym środkom osiągnąć, są bardzo ambitne.
W ramach planowanych na najbliższe 5 lat działań realizowanych z pomocą funduszy UE zakłada się m.in. dalsze znaczące podnoszenie polskiej innowacyjności, bezpieczeństwa i efektywności energetycznej, a także wyrównywania poziomu gospodarczego w poszczególnych województwach.
Aby skutecznie i efektywnie rozdysponować ponad 600 miliardów złotych, niezbędne było opracowanie nowych oraz zmodyfikowanie niektórych starych zasad wydatkowania środków unijnych. Wprowadzono szereg zmian, począwszy od nazw programów operacyjnych (element nieodzowny przy każdej nowej perspektywie finansowej), poprzez wybór nowych instytucji odpowiedzialnych za dany obszar, po zmianę celów oraz przemodelowanie grup beneficjentów, do których dotacje UE mają trafić. Zmian w stosunku do programów z okresu 2014–2020 jest naprawdę dużo, co narzuca beneficjentom konieczność poświęcenia większej ilości czasu i energii, aby odnaleźć się w nowej perspektywie.
Pomimo tych wszystkich modyfikacji i nowego porządku w zakresie programów pomocowych na najbliższe lata, pojawia się jedna interesująca i ważna informacja – zmianie nie ulega działanie znane jako Kredyt na Innowacje Technologiczne (KnIT). Jak to możliwe, że instrument, który został zaprojektowany w 2005 roku jako krajowy program wsparcia, jest realizowany nieprzerwanie, w prawie niezmienionej formie, od 18 lat? Odpowiedź jest prosta – Kredyt na Innowacje Technologiczne jest bardzo dobrze zaprojektowanym instrumentem wsparcia przedsiębiorstw.
Ma to swoje odzwierciedlenie w liczbach – blisko 5,5 tys. złożonych projektów oraz prawie 1,7 tys. umów o dofinansowanie. Wartości te plasują KnIT w czołówce działań cieszących się największym zainteresowaniem wśród polskich firm sektora MŚP.
Ponadto od wielu lat Kredyt na Innowacje Technologiczne jest jednym z programów najlepiej ocenianych przez Komisję Europejską – jego efektywność we wsparciu wdrażania innowacji w MŚP jest jedną z najwyższych, a odsetek projektów, które nie zakończyły się sukcesem, jest prawdopodobnie najniższy w skali wszystkich programów pomocowych, realizowanych w Polsce.
Co stanowi o tak dużym sukcesie Kredytu na Innowacje Technologiczne?
Jest kilka kwestii, które decydują o jego przewadze. Po pierwsze włączenie do procesu aplikacyjnego banków komercyjnych, które dokonują oceny sytuacji finansowej wnioskodawców oraz współfinansują projekt do momentu wypłaty wsparcia (w formie premii spłacającej zaciągnięty kredyt). Drugą charakterystyczną cechą jest podejście do definicji innowacyjności, a dokładniej mówiąc, „nowej technologii” – zupełnie inny sposób kwalifikowania rozwiązań technologicznych w porównaniu z pozostałymi konkursami o dotacje unijne. Nie mniej ważną kwestią są obowiązki beneficjenta w trakcie realizacji projektu, a wskaźniki, jakie musi osiągnąć po jego zakończeniu, są adekwatne i dobrze zaprojektowane (nieprzeszacowane).
Dlatego też w nowej perspektywie finansowej KnIT będzie jednym z pierwszych uruchamianych konkursów dla sektora przedsiębiorców. Do tego wyjątkowo istotną dziś nowością w programie realizowanym przez BGK będzie uzupełnienie go o dodatkowe, bliźniacze działania dedykowane rozwiązaniom technologicznym z zakresu efektywności energetycznej. Nie ma obecnie przedsiębiorstwa, dla którego koszty zużycia energii, jej źródła, jak i efektywność ich wykorzystywania nie stanowiłyby czynnika determinującego perspektywę dalszego rozwoju. Stąd zarówno dotychczasowa, technologiczna ścieżka programu KnIT, jak i ścieżka EKO poświęcona efektywności energetycznej, będą z pewnością cieszyły się ogromnym zainteresowaniem wśród polskich przedsiębiorstw.
Aby ułatwić im poruszanie się po wymogach programu, by inwestycje były dobrze przygotowane, a sam projekt spełnił kryteria i otrzymał dotację, Bank Millennium we współpracy z ADM Consulting Group uruchamia kampanię edukacyjno‑informacyjną mającą na celu przygotowanie przedsiębiorców do skutecznego ubiegania się o wsparcie. Zaplanowano liczne webinaria i podcasty poświęcone zasadom aplikowania, jak również rozliczania dotacji oraz artykuły mające na celu przybliżenie zasad i warunków udziału w konkursie. Dodatkowo pojawi się seria #Protips – krótkich podpowiedzi, jak zrozumieć oczekiwania oceniających ekspertów oraz jak przygotować swoją firmę i projekt inwestycyjny do skutecznego pozyskania bezzwrotnej dotacji. Całość zostanie uzupełniona o serię krótkich prezentacji projektów i firm z różnych sektorów, które z sukcesem zrealizowały projekt w ramach KnIT – by pokazać, jak przebiegał proces oraz jak program wpłynął na rozwój przedsiębiorstwa.
To pozwoli firmom skutecznie wykorzystać zbliżające się możliwości związane z nowym rozdaniem funduszy unijnych, wdrożyć wiele ciekawych i innowacyjnych rozwiązań, co w konsekwencji przełoży się na wzrost ich konkurencyjności i atrakcyjności.
