Reklama
OFERTA SPECJALNA na NAJWYŻSZY pakiet subskrypcji! Wersję Platinum - OFERTA LIMITOWANA
Analityka i Business Intelligence

Czy twoi klienci powinni wiedzieć, że rozmawiają z chatbotem?

29 lipca 2021 5 min czytania
Zdjęcie Jacek Tomczyk - Redaktor "ICAN Management Review" i "MIT Sloan Management Review Polska"
Jacek Tomczyk
Czy twoi klienci powinni wiedzieć, że rozmawiają z chatbotem?

Streszczenie: Klienci, którzy wchodzą w interakcję z firmą, często nie zdają sobie sprawy, że rozmawiają z chatbotem. To rodzi pytanie o etykę takich interakcji: czy użytkownicy powinni być informowani, że nie mają do czynienia z człowiekiem? Przemiany w komunikacji z klientem i rozwój sztucznej inteligencji w tej dziedzinie zmieniają oblicze obsługi klienta, ale także wywołują wątpliwości dotyczące przejrzystości i zaufania. Istnieje wiele argumentów za tym, aby użytkownicy byli świadomi, z kim rozmawiają. Z jednej strony chatboty mogą zapewniać szybszą i bardziej efektywną pomoc, z drugiej strony brak jasności na temat tego, że rozmowa odbywa się z automatem, może prowadzić do rozczarowań i poczucia bycia oszukanym. Problem ten wiąże się z koniecznością balansowania między użytecznością nowoczesnych technologii a utrzymaniem relacji opartej na zaufaniu i transparentności.

Pokaż więcej

Pomimo powszechnej automatyzacji procesu obsługi klienta, wciąż wiele osób o woli rozmawiać z człowiekiem, a nie z chatbotem, nawet jeśli oznacza to  konieczność długiego oczekiwania na połączenie. Jak postępować w takiej sytuacji?

Rozwój technologii odpowiedzialnych za automatyzację procesu komunikacji z klientami już na takim etapie, że niekiedy trudno jest im od razu rozpoznać, czy mają do czynienia z żywym konsultantem, czy też z dobrze zaprojektowanym programem do obsługi klienta. Czy zatem firmom opłaca się w ogóle ujawniać klientom, kto siedzi po drugiej stronie wirtualnej klawiatury lub  słuchawki telefonu?

Chatboty to już teraźniejszość komunikacji

Coraz więcej firm decyduje się na „zatrudnienie” chatbotów, czyli automatów tekstowych lub głosowych (voicebotów) odpowiadających na zapytania klientów. Nic dziwnego, to rozwiązanie ma mnóstwo zalet:

  • ograniczenie kosztów funkcjonowania firmy

  • szybszy kontakt z „konsultantem” i to 24 godziny na dobę

  • możliwość delegowania żywych pracowników do bardziej wymagających zadań

  • nawet w sytuacji, w której kontakt z ludzkim konsultantem jest konieczny, bot przyśpiesza załatwienie sprawy (np. zbierając wcześniej potrzebne dane)

Co ważne, zaprogramowany asystent w wielu wypadkach wystarcza do rozwiązania najczęstszych problemów, z jakimi zwracają się klienci dzwoniąc na infolinię lub kontaktując się za pośrednictwem komunikatora internetowego.

Chatboty – liczby, które warto poznać

  • 67% – tylu konsumentów na całym świecie miało w ciągu ostatnich 12 miesięcy kontakt z chatbotem

  • 87,2% – tylu konsumentów ocenia kontakty z cyfrowym asystentem pozytywnie lub neutralnie

  • 92% – o tyle wzrosło wykorzystanie chatbotów jako nowego kanału komunikacji firmy z konsumentami w 2020 roku

  • 75–90% – taką część komunikacji z klientami skutecznie zrealizują boty w 2022 roku, w bankowości i opiece zdrowotnej

  • 68,9% – taki procent połączeń z klientami został załatwiony w 2019 roku przez cyfrowych asystentów w stopniu całkowitym, bez konieczności angażowania człowieka

  • 87,58% – średni poziom klientów zadowolonych z kontaktów zrealizowanych wyłącznie z wykorzystaniem chatbota. Co ciekawe, procent klientów, którzy byli zadowoleni z komunikacji po przełączeniu do żywego konsultanta okazał się 2 p.p. niższy

  • 68% – taka część klientów wskazuje możliwość uzyskania szybkiej odpowiedzi jako zaletę chatbotów (to najczęściej wybierana odpowiedź)

  • 60% – taki procent klientów woli poczekać w kolejce na połączenie z konsultantem, zamiast skorzystać z automatu

Indeks górny Źródła: CNBC, Comm100, Invesp, Gartner, Drift Indeks górny koniec

Istnieje jednak również druga strona medalu. Pomimo zalet chatbotów i pomimo ich rosnącej popularności, jeśli klienci mają wybór, nadal wolą rozmawiać z żywym przedstawicielem handlowym niż z programem. I tu pojawia się kuszący dylemat – czy nie warto zatem udawać, że tak jest? Obecny poziom rozwoju tej technologii rzeczywiście to umożliwia, zwłaszcza jeśli komunikacja odbywa się w formie tekstowej. Coraz trudniej jest rozpoznać, czy mamy do czynienia z człowiekiem, czy ze sztuczną inteligencją, zaś eksperci znaleźli sposób na to, by jeszcze tę skuteczniej tę różnicę ukryć. W jaki sposób? Zaproponowali takie zaprogramowanie działania botów, by te… zaczęły popełniać błędy.

Klienci doceniają szczerość

Ujmując tę kwestię bardziej precyzyjnie, chodzi nie tyle o samo ukrywanie faktu, że klient nie jest obsługiwany przez żywą osobę, ale o złagodzenie jego irytacji w momencie, kiedy się o tym dowie. Jak wynika z najnowszych badań przeprowadzonych przez naukowców z Uniwersytetu w Getyndze, zdecydowanie nie warto za wszelką cenę starać się ukryć prawdziwą „tożsamość” chatbota w momencie, kiedy ten zacznie mieć problemy z obsługą klienta, np. kiedy sprawa jest bardziej skomplikowana i wymaga ludzkiej interwencji.

ZOBACZ WYWIAD NA TEMAT TECHNOLOGII VOICE W E‑COMMERCE »

Dokąd zmierzają technologie wykorzystywane w e-commerce? 

Tomasz Kulas PL, Michał Blak PL

Przyszłość sprzedaży prowadzonej za pośrednictwem internetu zapowiada się niezwykle ciekawe, głównie za sprawą technologii takich jak algorytmy sztucznej inteligencji, daleko posunięta personalizacja oraz rozpoznawanie mowy. Tylko czy rzeczywiście chodzi o przyszłość, a nie o teraźniejszość? Rozmawiamy o tym z Michałem Blakiem, CEO firmy edrone. 

W takim wypadku ujawnienie tego, że rozmówcą była sztuczna inteligencja („Wybacz, ale nie jestem w stanie pomóc ci w tej sprawie, moje możliwości jako cyfrowego asystenta nadal są ograniczone”), nie tylko nie prowadzi do negatywnego postrzegania firmy przez klienta, ale ma wręcz pozytywny wpływ na retencję użytkowników, którzy czują się traktowani bardziej uczciwie i partnersko, mając równocześnie wyraźny sygnał, że firma naprawdę chce pomóc w sprawie, z jaką się zwracają.

A jednak chatboty nie zastąpią konsultantów – ani sprzedawców

Zdaniem Marka Roberge’a, starszego wykładowcy Harvard Business School, a zarazem autora bessellerowej książki Rewolucyjna formuła zwiększania sprzedaży, programy i rozwiązania oparte na sztucznej inteligencji nie zastąpią działów handlowych, których rola coraz bardziej będzie skupiała się na zrozumieniu klienta w oparciu o dostępne dane.

Działy sprzedaży pozostały, choć się zmieniły – mówi Roberge – muszą bardziej zwracać uwagę na zrozumienie klienta, empatię i ludzkie podejście. Z tego powodu uważam, że sztuczna inteligencja jeszcze przez wiele dekad będzie w tyle za ludzkimi handlowcami. Warto skupić się na klientach, na tym, czy należy angażować się w nowe kanały sprzedażowe, angażować influencerów, wdrażać nowoczesne strategie. Wszystko zaczyna się i kończy na tym, w jaki sposób klient chce kupować.

Chatboty warto zatem traktować jako kolejne narzędzia, które powinny służyć zarówno sprzedawcom, jak i klientom, którzy w odpowiednim momencie powinni mieć możliwość połączenia się z właściwym dla danej sprawy działem. Niezależnie bowiem od tego, czy problem zostanie rozwiązany poprzez podpowiedzi wirtualnego doradcy, czy konieczna będzie pomoc handlowca lub działu technicznego, w ostatecznym rozrachunku i tak liczy się to, czy sprawa została doprowadzona do pozytywnego zakończenia, a klient poczuł się odpowiednio „zaopiekowany”.

Nietypowe sytuacje, które wymagają improwizowania w kontaktach pomiędzy sprzedawcami a kupującymi zdarzają się i będą się zdarzały. W takiej sytuacji ludzka interwencja okazuje się niezbędna. Każdy taki przypadek warto wykorzystać do poprawienia usługi, a także samego procesu kontaktu z obsługą klienta.

Indeks górny Źródła: Wnioski i dane pochodzą z badania przeprowadzonego przez naukowców z Uniwersytetu w Getyndze, opisanego w artykule Trust me, I’m a bot – repercussions of chatbot disclosure in different service frontline settings opublikowanym w czasopiśmie “Journal of Service Management”, a także z badania) “What Do Your Customers Actually Think About Chatbots?” przeprowadzonego przez firmę Userlike. Indeks górny koniec

PRZECZYTAJ TAKŻE » » »

Sprzedaż w nowej normalności 

Lidia Zakrzewska PL, Mariusz Smoliński PL, Paweł Kubisiak PL

Sprzedaż jest tym obszarem biznesu, który najsilniej odczuł pierwsze uderzenie kryzysu wywołanego przez COVID-19. Kolejne fale pandemii i następujące po nich restrykcje przysporzyły siwych włosów szefom sprzedaży, a jednak wiele firm nie tylko przetrwało, lecz sprawnie zaadaptowało się do tych ekstremalnych warunków. Dowiedz się, jakie wyzwania spędzają dziś sen z powiek sprzedawcom i jak sobie z nimi radzą polskie firmy.

Co zmienił wirtualny model sprzedaży? 

Beata Strawińska PL

Wybuch pandemii koronawirusa i narzucony lockdown sprawiły, że wirtualna sprzedaż przestała być alternatywą, a stała się koniecznością. Jednak nawet jeśli nie planowaliśmy tak szybkiej transformacji w swoich firmach, to po roku mało kto tęskni za wcześniejszym modelem sprzedaży.

Wykorzystanie sztucznej inteligencji do ustalania cen niesie ze sobą ryzyko… zmowy 

Jacek Tomczyk PL

Uczenie maszynowe i sztuczna inteligencja są od dawna wykorzystywane przez przedsiębiorstwa do ustalania najbardziej efektywnych strategii cenowych produktów. Najnowsze badania pokazują jednak, że posiłkowanie się nowymi technologiami może prowadzić do powstawania zmów cenowych pomiędzy firmami, których zarządy… wcale nie muszą być tego świadome.

O autorach
Tematy

Może Cię zainteresować

Od bankructwa do marki premium. Czego o zarządzaniu uczy historia Delta Air Lines?

Kiedy w ciągu trzech miesięcy przychody spadają do zera, a firma musi skurczyć operacje o połowę, podręcznikowe zarządzanie sugeruje cięcia etatów. Ed Bastian, CEO Delta Air Lines, wybrał jednak inną drogę. W szczerej rozmowie z McKinsey wyjaśnia, dlaczego w czasach dominacji sztucznej inteligencji i niestabilności geopolitycznej to „wspomagana inteligencja” oraz radykalna lojalność wobec pracowników stanowią o przewadze konkurencyjnej firmy, która właśnie świętuje swoje stulecie.

AI wywraca handel do góry nogami. Jak wygrywać w erze „AI-first”?

Sztuczna inteligencja nie tylko przegląda internet – ona rekomenduje produkty i umożliwia ich bezpośredni zakup. Platformy takie jak ChatGPT, Google AI czy Perplexity zmieniają zasady gry w retailu. Detaliści stoją przed strategicznym wyborem: walczyć o bycie miejscem docelowym, poddać się rynkowej ewaluacji czy przyjąć model hybrydowy?

Promocje to za mało. Czego oczekują klienci w czasie świątecznych zakupów 2025?

Jak bardzo sfrustrowani są klienci w czasie świątecznych zakupów poziomem obsługi klienta? Jeden z kluczowych wskaźników (CX Index) dla konsumentów spada nieprzerwanie od czterech lat. Oprócz elementów stanowiących „niezbędne minimum”, takich jak bezproblemowy proces płatności, sprzedawcy powinni skupić się na pięciu priorytetach: znaczeniu osobistej ekspresji, pozycjonowaniu opartym na wartości, programach lojalnościowych, technologiach wspierających oraz szybkości biznesowej.

Budowanie odporności organizacji Prawdziwa odporność to potrzeba rzadszej, a nie szybszej regeneracji

Odporność organizacji to nie kwestia tego, jak szybko zespoły wracają do równowagi, lecz jak rzadko w ogóle muszą się podnosić. Odkryj, jak liderzy mogą budować systemy pracy, które chronią ludzi przed wypaleniem, rozkładają presję i wprowadzają kulturę regeneracji. Poznaj praktyczne wskazówki, które pomogą przekształcić wysiłek w zrównoważony sukces.

pokorna autentyczność w przywództwie Czy jesteś autentycznym liderem, a może autentycznym… bucem?

Autentyczność to cenna cecha lidera, ale może też stać się przeszkodą, jeśli nie towarzyszy jej pokora i otwartość na feedback. Dowiedz się, jak rozwijać „pokorną autentyczność”, by budować zaufanie i skutecznie wpływać na zespół.

Światło, które naprawdę pracuje razem z Tobą. Jak oświetlenie wpływa na komfort i efektywność w biurze

Nowoczesne biura coraz częściej wykorzystują światło jako narzędzie wspierające koncentrację, kreatywność i dobrostan zespołów. Eksperci Bene i Waldmann pokazują, że właściwie zaprojektowane oświetlenie staje się integralnym elementem środowiska pracy – wpływa na procesy poznawcze, emocje oraz rytm biologiczny, a jednocześnie podnosi efektywność organizacji.

Multimedia
Neverending Start-up. Jak zarządzać firmą na przekór kryzysom? Lekcje Krzysztofa Folty

Jak przetrwać transformację ustrojową, pęknięcie bańki internetowej, kryzys budowlany, krach finansowy 2008 roku i pandemię, budując przy tym firmę wartą ponad miliard złotych? Gościem Pawła Kubisiaka jest Krzysztof Folta – założyciel i wieloletni prezes TIM S.A., autor strategii „Neverending Startup”. W szczerej rozmowie dzieli się lekcjami z ponad 40 lat prowadzenia biznesu – od biura na 16 metrach kwadratowych w PRL-u, po stworzenie giganta e-commerce w branży elektrotechnicznej.

Od gry w Go do Nagrody Nobla: Jak AlphaFold zmienia biznes farmaceutyczny

Kiedy Google DeepMind zaczynało prace nad strukturami białek, wielu wątpiło, czy AI znana z gier planszowych poradzi sobie z „wielkim wyzwaniem biologii”. Dziś, z Nagrodą Nobla na koncie, twórcy AlphaFold udowadniają, że to dopiero początek rewolucji. Jak narzędzie, które skróciło czas badań z miesięcy do godzin, wpływa na branżę farmaceutyczną i dlaczego naukowcy porównują je do „ChatGPT dla biologii”? Poznaj kulisy technologii, która rewolucjonizuje proces odkrywania leków.

Umiejętności negocjacyjne. Jak pokonać lęk i osiągać lepsze wyniki

Kiedy niepewni negocjatorzy angażują się w zachowania takie jak nieśmiałe prośby, zbyt szybkie ustępowanie lub przegapianie korzystnych kompromisów, ograniczają własny sukces – i swój potencjał do poprawy. Liderzy mogą pomóc członkom zespołu rozwijać zaawansowane umiejętności przy stole negocjacyjnym i w tym procesie zwiększać ich pewność siebie. Postępuj zgodnie z trzema podejściami do poprawy umiejętności negocjacyjnych i poznaj pięć pytań, na które każdy powinien umieć odpowiedzieć przed rozpoczęciem negocjacji.

Era przedsiębiorstwa agentowego: Jak nawigować w dobie AI

Czy jesteśmy świadkami końca ery „gadającej i piszącej” sztucznej inteligencji? Najnowszy raport MIT Sloan Management Review i Boston Consulting Group sugeruje, że tak. Wchodzimy w fazę, w której AI przestaje być tylko inteligentnym asystentem, a staje się autonomicznym współpracownikiem. To zmiana paradygmatu, która wymusza na liderach zmianę struktur, procesów i – co najważniejsze – nowe podejście do zaufania.

Materiał dostępny tylko dla subskrybentów

Jeszcze nie masz subskrypcji? Dołącz do grona subskrybentów i korzystaj bez ograniczeń!

Subskrybuj

Newsletter

Otrzymuj najważniejsze artykuły biznesowe — zapisz się do newslettera!