Dołącz do grona liderów, którzy chcą więcej
ZRÓWNOWAŻONY ROZWÓJ
Magazyn (Nr 7, luty - marzec 2021)
Polska flaga

Walka o zrównoważoną przyszłość

1 lutego 2021 8 min czytania
Zdjęcie Joanna Koprowska - Redaktorka „ICAN Management Review” oraz „MIT Sloan Management Review Polska”
Joanna Koprowska
Walka o zrównoważoną przyszłość

Streszczenie: Pandemia COVID‑19 znacząco utrudniła realizację Celów Zrównoważonego Rozwoju (SDG) w Europie, zmuszając liderów do skupienia się na krótkoterminowych działaniach kosztem długofalowych planów. Raport „Europe Sustainable Development Report 2020” wskazuje, że pandemia negatywnie wpłynęła na postępy w pięciu kluczowych obszarach: ludzie, planeta, dobrobyt, pokój i partnerstwo. mitsmr.pl+7mitsmr.pl+7mitsmr.pl+7
W Indeksie SDG Polska zajęła 16. miejsce na 31 państw europejskich, uzyskując 69,63 punktu na 100 możliwych. Największe wyzwania dotyczą celów związanych z klimatem (Cel 13) i życiem pod wodą (Cel 14), gdzie obserwuje się regres. Problemy obejmują wysoką emisję gazów cieplarnianych per capita, emisję CO₂ z paliw kopalnych, zły stan wód kąpieliskowych oraz niezrównoważone metody połowów. Dodatkowo, Polska boryka się z kwestiami równości płci (Cel 5), w tym luką w zatrudnieniu kobiet i mężczyzn oraz wysokim odsetkiem osób nieaktywnych zawodowo z powodu obowiązków opiekuńczych. mitsmr.pl
Najlepsze wyniki w Indeksie SDG osiągnęły kraje skandynawskie: Finlandia, Szwecja i Dania. Mimo to, cały kontynent stoi przed wyzwaniami w obszarach takich jak zrównoważone rolnictwo, systemy żywnościowe, zmiany klimatu i bioróżnorodność. Niezrównoważone łańcuchy dostaw i efekty uboczne handlu międzynarodowego podważają zdolność innych krajów do osiągnięcia celów zrównoważonego rozwoju oraz zwiększają ryzyko przyszłych pandemii. mitsmr.pl+1mitsmr.pl+1
Aby odbudowa po pandemii była zrównoważona, inwestycje publiczne powinny wspierać zieloną infrastrukturę, cyfryzację oraz odpowiedzialną konsumpcję i produkcję. Konieczne są również działania na rzecz edukacji, podnoszenia kwalifikacji i poprawy standardów życia. Eksperci podkreślają potrzebę skoordynowanych działań w zakresie przejrzystości podatkowej i reform systemów fiskalnych, zwłaszcza podatków cyfrowych, co będzie kluczowe dla finansowania ważnych przemian w Europie. mitsmr.pl
Cele Zrównoważonego Rozwoju stanowią ramę dla systemowych rozwiązań odbudowy gospodarki UE zgodnie z założeniami zrównoważonego rozwoju. Ich realizacja przynosi korzyści środowiskowe, społeczne i ekonomiczne. Wymaga to silnego przywództwa politycznego, ambitnej polityki oraz zaangażowania liderów biznesowych, którzy mogą inspirować branże do wyznaczania nowych standardów działania. Mimo przeszkód związanych z pandemią, nie można rezygnować z wizji lepszej przyszłości opartej na zrównoważonym rozwoju. mitsmr.pl+5mitsmr.pl+5mitsmr.pl+5

Pokaż więcej

Pandemia nie rozpieszczała ani polityków, ani przedsiębiorców. Trudno się więc dziwić, że realizacja Celów Zrównoważonego Rozwoju (SDG) wielu europejskim krajom idzie jak po grudzie. Czasu jest coraz mniej, a Polska ma do nadrobienia ogromne zaległości.

W dobie pandemii nie trudno stracić sprzed oczu długoterminowe cele. Gdy wielu liderom pali się grunt pod nogami, nie myślą o tym, co będzie pojutrze, tylko skupiają się na tym, by przetrwać do kolejnego wschodu słońca. A to często zmusza do doraźnych działań, które prędzej czy później mszczą się na środowisku czy społeczeństwie.

„Pandemia COVID‑19 stanowi poważną przeszkodę dla zrównoważonego rozwoju w Europie i na całym świecie” – przyznają przedstawiciele Sustainable Development Solutions Network (SDSN) oraz Institute for European Environmental Policy (IEEP) na łamach „Europe Sustainable Development Report 2020”. Ów raport dotyczy postępów w realizacji 17 Celów Zrównoważonego Rozwoju **(**SDG) w Europie. Tym razem został opatrzony znamiennym podtytułem: „Meeting the Sustainable Development Goals in the face of the COVID‑19 pandemic”.

Dokument podsumowuje postępy i wyzwania w zakresie realizacji SDG zarówno w perspektywie całej UE, jak i poszczególnych państw członkowskich. Obnaża smutną prawdę o wpływie pandemii na inicjatywy w pięciu obszarach – tzw. 5 x P: ludzie (ang. people), planeta (ang. planet), dobrobyt (ang. prosperity), pokój (ang. peace), partnerstwo (ang. partnership). COVID‑19 utrudnił realizację ambitnych planów, ponieważ zmienił krótkoterminowe priorytety. Wszyscy skupiają się na powstrzymaniu pandemii i jej skutków zdrowotnych oraz gospodarczych.

Polska przeciętniakiem

Jednym z kluczowych wskaźników uwzględnianych w raporcie jest Indeks SDG, który wyraża punktowo stopień realizacji wszystkich Celów Zrównoważonego Rozwoju w danym państwie. Na 100 możliwych punktów Polska uzyskała wynik 69,63. Daje to nam 16. lokatę na 31 sklasyfikowanych państw europejskich. Nad czym musimy popracować?

Na polskim podwórku najpoważniejsze wyzwania wiążą się z realizacją celów w dziedzinie klimatu (Cel 13.) i życia pod wodą (Cel 14.). Niestety, stopień ich realizacji wręcz maleje. Wpływ na to mają m.in. poziom emisji szkodliwych gazów cieplarnianych per capita i emisja COIndeks dolny 2 wynikająca z pozyskiwania energii z paliw kopalnych, a także zły stan wód w kąpieliskach oraz rybołówstwo oparte na przestarzałych i niezrównoważonych metodach połowów. Przed Polską stoją także wyzwania związane z równością płci (Cel 5.) – w raporcie zwrócono uwagę m.in. na lukę w stopie zatrudnienia kobiet i mężczyzn oraz odsetek osób nieaktywnych zawodowo z powodu pełnienia obowiązków opiekuńczych.

Które państwa radzą sobie najlepiej? Tutaj nie ma zaskoczeń, tak jak dotychczas w czołówce rankingu znalazły się kraje skandynawskie. Najlepsze wyniki w Indeksie SDG osiągnęły ponownie Finlandia, Szwecja i Dania. Ale nie oznacza to bynajmniej, że te państwa nie borykają się z problemami. Twórcy raportu nie mają złudzeń – cały kontynent stoi w obliczu poważnych wyzwań w takich obszarach, jak: zrównoważone rolnictwo i systemy żywnościowe, zmiany klimatu czy bioróżnorodność.

Niezrównoważone łańcuchy dostaw i związane z handlem efekty uboczne podważają zdolność innych krajów do osiągnięcia celów zrównoważonego rozwoju i zwiększają prawdopodobieństwo przyszłych pandemii. Międzynarodowy Indeks Spillover 2020 pokazuje, że kraje europejskie generują duże, negatywne efekty uboczne poza regionem – z poważnymi konsekwencjami środowiskowymi, społecznymi i gospodarczymi dla reszty świata. Na przykład import odzieży, tekstyliów i wyrobów skórzanych do UE każdego roku przyczynia się do 37 śmiertelnych wypadków w miejscu pracy i 21 000 innych wypadków.

Plan na lepsze jutro

Aby postpandemiczna odbudowa była zrównoważona, inwestycje publiczne powinny wspierać zieloną infrastrukturę, cyfryzację oraz odpowiedzialną konsumpcję i produkcję. Muszą temu towarzyszyć wzmożone wysiłki i inwestycje na rzecz edukacji, podnoszenia kwalifikacji oraz standardów życiowych. Eksperci podkreślają, że władze powinny podjąć skoordynowane działania w zakresie przejrzystości podatkowej i reformy systemów fiskalnych, zwłaszcza podatków cyfrowych. Będą one miału kluczowe znaczenie dla finansowania ważnych przemian w Europie.

Jak podkreślają autorzy opracowania, SDG stanowią ramę, za pomocą której można zaproponować systemowe rozwiązania odbudowy gospodarki UE według założeń zrównoważonego rozwoju. Aby tak się stało, konieczne są inwestycje wspierające włączenie społeczne i budowę odpornych gospodarek, w zgodzie z założeniami Europejskiego Zielonego Ładu i 17 Celami Zrównoważonego Rozwoju.

Twórcy raportu podkreślają, że Cele Zrównoważonego Rozwoju stanowią „przyszłość, jakiej pragniemy”. Przekonują, że ich realizacja przekłada się na korzyści środowiskowe i społeczne, ale również ekonomiczne. Aby tak się stało, z jednej strony potrzebne jest silne przywództwo polityczne i ambitna polityka. Ale z drugiej – nie bez znaczenia jest również postawa liderów biznesowych. Mogą oni inspirować całe branże do wyznaczania nowych standardów działania podporządkowanych wyższemu dobru. Choć pandemia COVID‑19 stanowi poważną przeszkodę w realizacji Celów Zrównoważonego Rozwoju, nie możemy godzić się na kompromis w kwestii wspólnie wypracowanej wizji, swoich wartości i lepszego jutra.

ZOBACZ SIÓDME WYDANIE „ICAN Management Review” »

Nowe kompetencje liderów 

W sierpniu 1914 roku podróżnik Ernest Shackleton wypłynął na pokładzie Endurance z Wielkiej Brytanii z zamiarem dopłynięcia do Antarktydy, zdobycia bieguna południowego i przebycia kontynentu aż do przeciwległego brzegu. Na początku 1915 roku statek został skuty przez zamarznięte wody i wszelki słuch o nim zaginął. Jednak rok później, w maju 1916 roku, do niewielkiej osady wielorybników na skalistej Georgii Południowej przybył sam on wraz z dwoma członkami załogi liczącej 28 osób i poprosił o pomoc dla reszty ocalałych, która pozostała w obozie. Jak się później okazało, w najsurowszym środowisku na Ziemi cała załoga statku Endurance przetrwała nie tylko dzięki sile woli i hartowi ducha, ale w dużym stopniu dzięki kompetencjom miękkim lidera. Codziennie odbywał spacer po obozie, rozmawiał z każdym z członków i reagował na zmiany nastrojów. To właśnie empatia i zrozumienie ludzi pomogły przeprowadzić ekspedycję przez te trudne miesiące.

Ernest Shackleton mógłby świetnie odnaleźć się również we współczesnych czasach, gdy pandemia COVID‑19 bezwzględnie testuje zdolności przywódcze. Praktyka minionego roku pokazała, że w obecnym kryzysie najlepiej sprawdzają się liderzy pełni współczucia, pewni siebie i patrzący w przyszłość, o czym przekonują w artykule Najtrudniejszy test zdolności przywódczych eksperci McKinsey & Company. Potwierdza to nasze autorskie badanie, opisane w tekście Era empatycznego lidera. Podkreślamy w nim, że to właśnie kompetencje miękkie są dziś najbardziej potrzebne liderom, chcącym skutecznie wprowadzić swoje firmy w nową normalność. Ale równocześnie zauważamy, że twarde umiejętności strategiczne stają się potrzebne na niższych szczeblach zarządczych. Nie oznacza to jednak, że wszyscy muszą znać się na wszystkim i wszystko robić. O tym, jak przestać tracić czas i energię na działania, które nie przynoszą satysfakcjonujących efektów, Richard Koch pisze w artykule Pracuj i żyj zgodnie z regułą 80/20.

Polecamy też Państwu pozostałe artykuły!

O autorach
Tematy

Może Cię zainteresować

Księgowość jako źródło przewagi konkurencyjnej. Dlaczego firmy nie wykorzystują wiedzy, którą już posiadają?

Firmy nie przegrywają przez brak danych — przegrywają, bo ignorują wiedzę, którą już mają. W fakturach, kosztach i korektach od lat zapisuje się prawdziwa historia firmy. Czy księgowość może stać się Twoją przewagą konkurencyjną?

Cyfrowe rozczarowanie. Dlaczego w wielu firmach automatyzacja nie przynosi efektów? 

Wdrażasz nowe narzędzia, ale nie widzisz efektów? Problem rzadko leży w technologii. Automatyzacja niespójnych i nieuporządkowanych procesów sprawia jedynie, że błędy pojawiają się szybciej. Przeczytaj, dlaczego technologia nie naprawi firmy za Ciebie i jak mądrze przygotować się do wdrożenia rozwiązań AI, by przyniosły realne korzyści.

Ciemna strona AI: Treści dla dorosłych i ryzyko dla firm

Nowe badanie naukowe ujawnia, że szeroka dostępność treści dla dorosłych generowanych przez sztuczną inteligencję mogła doprowadzić do gwałtownego wzrostu przestępczości na tle seksualnym. Analiza szczegółowych danych o przestępczości, opublikowanych przez japońską Narodową Agencję Policji, wykazała, że w okresach szczytowego zaangażowania w materiały oznaczone jako wygenerowane przez AI i przeznaczone wyłącznie dla dorosłych, odnotowano statystycznie istotny wzrost liczby gwałtów. Może to wskazywać na nadciągające ryzyko wizerunkowe i prawne dla firm dostarczających narzędzia oraz platformy dla tego typu treści.

Premium
Gdy firma rośnie, a zysk znika

laczego szybko rozwijająca się firma nagle traci marże, chociaż przychody notują historyczne rekordy? Przekonaj się, na czym polega problem „ziemi niczyjej” w ewolucji biznesu i sprawdź, dlaczego wdrożenie sztucznej inteligencji w nieuporządkowanej architektonicznie organizacji jest prostym przepisem na skalowanie chaosu.

Premium
Skalowanie AI dzięki adaptacyjnemu ładowi zarządczemu

Zastosowanie sztucznej inteligencji na szeroką skalę diametralnie zwiększa ryzyka biznesowe i wizerunkowe. Poznaj koncepcję adaptacyjnego ładu zarządczego – innowacyjnego podejścia, które wbudowuje mechanizmy kontroli bezpośrednio w procesy i struktury operacyjne firmy, chroniąc przed niewidocznymi, kaskadowymi błędami modeli uczących się.

Premium
Twórz wartość z generatywnej AI w skali całej organizacji

Jak skutecznie wdrażać generatywną sztuczną inteligencję w całej organizacji, unikając organizacyjnych silosów? Zobacz, dlaczego tradycyjne struktury decyzyjne zawodzą przy GenAI i dowiedz się, w jaki sposób innowacyjny twór zwany „kręgosłupem AI” pozwala łączyć kompetencje biznesowe oraz technologiczne, przynosząc firmom wymierny zwrot z inwestycji.

Premium
Strategia w cieniu AI. Gdy sprawy pilne wypierają ważne

AI zmienia sposób, w jaki firmy tworzą kampanie, analizują dane i docierają do klientów. Jednak największym ryzykiem nie jest brak wdrożenia nowych technologii, lecz wykorzystanie ich w sposób, który zwiększa produktywność kosztem przewagi konkurencyjnej. Liderzy muszą odpowiedzieć na pytanie: jak skalować działania marketingowe, nie tracąc tego, co czyni markę wyjątkową?

Premium
Jak liderzy uwalniają innowacyjność na pierwszej linii

Najlepsze innowacje ratujące jakość i efektywność często rodzą się na operacyjnej pierwszej linii. Sprawdź, dlaczego to średni szczebel zarządzania jest kluczem do ich uwolnienia.

Premium
Jak GenAI może – a jak nie może – pomóc w zarządzaniu wiedzą o klientach

Generatywna sztuczna inteligencja rewelacyjnie analizuje informacje o konsumentach, ale nie naprawi kultury Twojej firmy. Gdzie kończą się możliwości technologii?

Premium
Co prezesi muszą wiedzieć o suwerennej AI

Globalna skala AI zderza się z lokalnymi regulacjami prawnymi. Dlaczego strategia „suwerennej sztucznej inteligencji” to pilne zadanie dla prezesów, a nie tylko dla działu IT?

Materiał dostępny tylko dla subskrybentów

Jeszcze nie masz subskrypcji? Dołącz do grona subskrybentów i korzystaj bez ograniczeń!

Subskrybuj

Otrzymuj najważniejsze artykuły biznesowe — zapisz się do newslettera!